پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٥٢ - لقبها و كنيههاى آن حضرت

اختلاف زيادى به چشم مى‌خورد كه در روز، ماه و سال ولادت آن حضرت اختلاف كرده‌اند.

از ميان اين تاريخ‌نويسان عدّه‌اى بر اين عقيده‌اند كه آن حضرت در سال ٢٣٠ هجرى به دنيا آمده است‌[١]، بعضى ديگر نيز ولادت آن حضرت را در سال ٢٣١ هجرى‌[٢] يا سال ٢٣٢ هجرى‌[٣] يا سال ٢٣٣ هجرى‌[٤] دانسته‌اند.

همچنين روايت شده كه روز ولادت باسعادت آن حضرت، ششم ماه ربيع الاوّل يا ششم يا هشتم يا دهم ماه ربيع الآخر و يا ماه رمضان بوده است‌[٥].

البته وجود چنين اختلافاتى در نظريات تاريخ‌نويسان چندان براى ما عجيب نمى‌نمايد. چراكه مى‌دانيم اين اختلافات، گاه به كارهايى برمى‌گردد كه حضرت امام هادى عليه السّلام براى حفاظت از زندگى امام عسكرى عليه السّلام به آن‌ها دست مى‌زدند. همچنين مى‌توان اين اختلافات را به دلايلى همچون اشتباهات تاريخى خاص نسبت داد.

لقب‌ها و كنيه‌هاى آن حضرت‌

به دو امام بزرگوار، حضرت امام هادى و فرزند بزرگوارشان حضرت حسن بن على عليهما السّلام لقب عسكرى داده شده است. چراكه محله مورد سكونت اين دو امام بزرگوار در شهر سامرا «عسكر» ناميده مى‌شده است‌[٦].

اما در عين حال عسكرى لقب مشهور حضرت امام حسن بن على عليه السّلام مى‌باشد. آن حضرت داراى لقب‌هاى ديگرى نيز هست كه محدّثان و راويان‌

[١] المنتظم فى تاريخ الملوك و الامم ٧/ ١٢٦.

[٢] تذكرة الخواص/ ٣٢٤، كشف الغمّه ٣/ ١٩٢ به نقل از ابن طلحه شافعى در مطالب السّؤول.

[٣] وفيات الاعيان ٢/ ٩٤.

[٤] دلائل الامامه/ ٢٢٣.

[٥] ر. ك حياة الامام العسكرى دراسة تحليلية تاريخية علمية/ ٥٨- ٥٩.

[٦] بحار الانوار ٥٠/ ٢٣٥.