افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣١٤ - در هر امت، يك رسول

كثرت طولى و عرضى دارد، در عصر ما، كه عصر ارتباطات است بيك دقيقه خبرها از شرق بغرب و از شمال به جنوب و بالعكس مى‌رسد. مع ذلك جامع الازهر مصر و حوزه هاى نجف و قم براى اتمام حجت كافى نيست و اكثر كفار شهرها- تا چه رسد به دهها و قريه جات دور افتاده قاصر- هستند نه مقصر.

بنا براين در دوره قبل از ختم نبوتها، آيه فوق دو اطلاق يا عموم دارد: اول: امتهاى عرضى كه وسايل نقليه (ماشين و موتر) هاى مختلف، قطارها هواپيماهاى سريع السير و وسايل انتقال مانند پست، تلفون، تلگرام، تلكس، ايمل، انترنت وجود نداشته هر دسته مردم پانصد و هزار نفرى با فاصل هاى يكصد كيلومترى يك امت بودند و محتاج به يك پيامبر.

دوم: عموم طولى كه از اول خلقت إنسان تا زمان خاتم المرسلين چند ميليون سال احتمالًا سپرى شده مقتضاى إعتبار عقلى تعداد ر سولان براى امتهاى طولى و عرضى بايد بچند ميليون رسيده باشد و تعداد آيه ١٢٤ هزار رسول و نبى كه در بعضى از روايات غير معتبر وارد شده مخالف إعتبارات تاريخى هستند. و مدلول اين آيه قرآن و بعضى از آيات ديگر است. والله العالم.

ولى در سوره فرقان آيه ٥١ مى‌فرمايد: «وَ لَوْ شِئْنا لَبَعَثْنا فِي كُلِّ قَرْيَةٍ نَذِيراً» (الفرقان: ٥١)؛ مدلول آن با آنچه مطابق اطلاق و يا عموم آيه معنونه سوره نحل گفتيم منافات پيدا مى‌كند؛ زيرا مفهوم اين آيه (اگر مى‌خواستيم در هر قريه نذيرى مى‌فرستاديم) اين است كه ما چنين چيزى را نخواسته‌ايم، ولى سياق آيه بملاحظه آيات گذشته و مابعد اين آيه، اختصاص آن را به زمان خاتم النبيين (ص) مقيد مى‌گرداند.

سوم: بعيد نيست كه امر به اجتناب و دورى از طاغوت (=بسيار طغيان گر و تجاوزگر) كه در كنار پرستيدن خالق جهان قرار گرفته، از اين جهت است كه طاغوت مردم را از عبادت خدا و پيروى رسولان او منع مى‌كند و همه را به اطاعت از خود مى‌خواند و أنبياء و مصلحين‌