علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٣٨٧
احوال ابی ذر» شخصیت و احوال ابوذر و جریان درگیری وی با عثمان و ... را مفصلاً توضیح داده است.[١] و همچنین است در نامه ٦٠ خطاب به کمیل بن زیاد.[٢]
ﻫ : معرفی شخصیها
در مواردی که شخصیتهای مورد بحث امام و یا دیگر شخصیتها نیاز به معرفی دارند، ترجمه و شرح حالی از ایشان نقل کرده است. وجه تمایز این نکته با مؤلفة پیشین در این است که در گزاره پیشین مربوط به شخصیت مورد خطاب امام است، لذا با شواهد تاریخی، مختصر توضیحی در باره شخصیت مورد بحث ارائه میدهد، ولی در این مؤلفه شارح به معرفی مختصری درباره شخصیت ها در طی تاریخ چه صاحبان تالیف و چه شخصیت های تاریخی و ... و ارتباطی به مخاطب امام ندارد؛ نمونه: در خطبه شقشقیه از ابوبکر،[٣] عمر[٤] ترجمه مفصلی بیان داشته است. همچنین خطبه ١١ خطاب به محمد بن حنفیه[٥] و همچنین در خطبه ٦٧ درباره محمد بن ابی بکر[٦] و هاشم بن عتبة بن ابی وقاص(ملقب به هاشم المرقال) [٧] با ذکر شرح حال نحوه به شهادت رسیدن ایشان را ارائه داده است.
[١]. همان، ج ١، ص ٢١٦ ـ ٢٣١.
[٢]. همان، ج ١، ص ٢٣٢ ـ ٢٤٦.
[٣]. همان، ج ١، ص ٢٤٧ ـ ٢٩٢.
[٤]. همان، ج ١٥، ص ٢ ـ ٧.
[٥]. گفتنی است این تعبیر، برگرفته از مقاله «معرفی و روش شناسی شرح ابن میثم بحرانی» نوشته آقای مجید روحی دهکردی است که در شماره ٤٨ فصلنامه علوم حدیث به چاپ رسیده است.
[٦]. منظور از این تعبیر، ساختار بیرونی و مطالب پیرامونی کلام حضرت است.
[٧]. همان، ج ٥، ص١٠٥ ـ ١٢٠ و ص٣٩ ـ ٨١ .