٧‌. امام صادق†: خداوند تمام فرزندان آدم تا قیامت را به صورت ذرّاتی از پشتش خارج کرد و خود را به آنان شناساند و اگر چنین نمی شد هیچ کس پروردگارش را نمی‌شناخت و سپس فرمود: «آیا من پروردگار شما نیستم؟ گفتند: آری»[١].

٨‌ . راوی می‌گوید: به امام صادق† عرض کردم: «انسان‌ها چگونه در حالی که به صورت ذرّه بودند (به پرسش پروردگار در بارۀ ربوبیتش) پاسخ دادند»؟. حضرت فرمودند: خدا در آنها چیزی قرار داد که هنگام پرسش از آنان در (عالمِ اخذِ) میثاق پاسخ او را دادند.[٢]

٩‌. امام علی†: خداوند سبحان هنگامی که آدم را آفرید، پشت او را دست کشید و فرزندان او را به شکل ذرّاتی از صلب وی خارج کرد و به آنان عقل عطا کرد و از آنها اقرار گرفت که او ربّ است و آنان بنده‌اند؛ آنها هم به ربوبیت او اعتراف کردند و بر بندگی خود گواهی دادند.[٣]

[١]. برای اطلاع‌ از بخشی از احاديث‌ عالم‌ ذرّ در متون‌ روايی اهل‌سنت،‌ می‌توان‌ به ‌تفاسير روايی آنان‌ در ذيل‌ آيۀ‌ ١٧٢ سورۀ ‌اعراف‌ مراجعه‌ كرد؛ هر چند كه‌ همانند متون‌ شيعي‌، احاديث‌ اين‌ موضوع‌ در متون‌ آنان‌، منحصر به‌ احاديث‌ مربوط ‌به ‌آيۀ‌ مزبور نيست. از جملۀ‌ اين‌ تفاسير روایی، دو تفسير زير قابل‌ مراجعه‌ است‌:

الف‌.ـ تفسير قديمی و مشهور الدرالمنثور (تأليف‌ِ عبدالرحمن‌ جلال‌الدين‌ سيوطی‌). سبک‌ نگارش‌ اين‌ تفسير، شبيه تفاسير روايی البرهان و نورالثقلين‌ در شيعه‌ است‌.

ب‌. تفسير جديدتر جامع‌التفسير من‌ كتب‌الاحاديث‌ (تأليفِ‌ خالدبن‌ عبدالقادر آل‌عقده‌)، كه‌ به‌ همان‌ سبک (يعنی گردآوری روايات‌ مربوط‌ به‌ هريک از آيات‌ قرآن‌) تأليف‌ شده‌ است‌.

در اين‌ دو تفسير، بويژه‌ در تفسير دوم‌، مدارک‌ مربوط‌ به‌ هر حديث‌ در منابع‌ معتبر روايی اهل‌سنت‌ (مانند، صحاحِ ستّه‌، مُسند احمدبن‌ حنبل‌ و...) ذكر شده‌ است‌.مشخصات کامل هر دو تفسیر در فهرست منابع آمده است.

[٢]. از جمله: سوره صافات، آيه ١١؛ سوره حجر، آيه ٢٦؛ سوره مومنون، آيه ١٢؛ سوره رحمن، آيه١٤.

[٣]. ر.ک: الکافی، ج ٢، ص ٣، ح ٢؛ بحار الانوار، ج ٥، ص٢٤٧، ح ٣٦، به نقل از علل الشرایع و ج ٢٥، ص ٨ ، ح١٠ به نقل از الامالی شیخ طوسی و ص ١٠، ح ١٥ به نقل از بصائر الدرجات.