توضيح المسائل: عبادات و معاملات - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ١٣٣ - فصل چهارم مكان نمازگزار

پوشاك متعارف مردم باشد، پس اگر چيزى فقط در موارد استثنائى مانند روزهاى قحطى مورد استفاده قرار بگيرد اثر ندارد و سجده بر آن جايز است.

(مسأله ٧٣٠) بر پوست بادام و گردو پس از در آوردن مغز آنها ميتوان سجده كرد، ولى پيش از در آوردن مغز آنها- بنابر احتياط واجب- نمى توان سجده نمود.

(مسأله ٧٣١) سجده كردن بر كاغذى كه از امثال چوب و نى ساخته ميشود جايز است، ولى بر كاغذى كه از حرير، پنبه و كتان ساخته ميشود نمى توان سجده نمود.

(مسأله ٧٣٢) كاغذى كه نميدانيم آيا از چيزى ساخته شده كه سجده بر آن جايز است و يا از چيزى ساخته شده كه سجده بر آن جايز نيست، نمى توان بر آن سجده نمود.

(مسأله ٧٣٣) چيزى كه در حال اختيار نمى توان بر آن سجده كرد، در مقام تقيّه ميتوان بر آن سجده نمود.

(مسأله ٧٣٤) اگر كسى به چيزى كه در حال اختيار ميتوان بر آن سجده نمود، دسترسى نداشته باشد، و يا به جهت عذرى غير از تقيّه نتواند بر آن سجده كند، ميتواند بر لباسش سجده كند، و بنابر احتياط واجب لباس كتانى و پنبهاى را مقدّم بدارد، اگر آن هم ممكن نباشد بر پشت دستش سجده كند.

(مسأله ٧٣٥) كسى كه بر چيزى كه سجده بر آن در حال اختيار جايز است دسترسى ندارد، اگر با تأخير انداختن نماز يا تغيير دادن مكان بتواند بر آن دسترسى پيدا كند- بنابر احتياط واجب- بايد آن را انجام دهد.

(مسأله ٧٣٦) اگر نمازگزار حتّى به لباس هم دسترسى پيدا نكند و بر پشت دستش نتواند سجده كند، بر هر چيزى ميتواند سجده كند، و در اين‌