توضيح المسائل: عبادات و معاملات - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ٧٣٩ - احكام احياء موات
احكام احياء موات
(مسأله ٣٥١٦) احياء كردن زمين باير، كه از اوّل باير بوده، به قصد تملّك جايز است و پس از احيا كردن حكم ملك بر آن جارى ميشود، خواه احيا كننده مسلمان، (مؤمن يا اهل خلاف) و يا كافر باشد.
(مسأله ٣٥١٧) زمين باير به وسيله خريدن از دولت و يا ثبت كردن در دفاتر دولتى، به تملّك شخص در نميآيد، بلكه همچنان به حالت اباحه باقى ميماند، و هركس نسبت به احيا كردن آن اقدام كند به ملكيّت او در ميآيد و صاحب سند نمى تواند از آن جلوگيرى به عمل آورد، فقط ميتواند از زدن سند به نام او خوددارى كند، يا چيزى در مقابل آن مطالبه نمايد.
(مسأله ٣٥١٨) در احيا كردن زمين مباشرت شرط نيست، بلكه ميتواند براى اين كار وكيل يا اجير بگيرد، هنگامى كه وكيل اين كار را به صورت رايگان يا در مقابل اجرت براى موكل خود انجام داد، زمين به ملكيّت او در ميآيد. ولى نيز ميتواند زمينى را براى كسى كه در تحت ولايت و قيموميّت اوست احيا كند.
(مسأله ٣٥١٩) كسى كه وكيل و ولى نيست، اگر بخواهد تبرعاً زمينى را براى كسى احيا كند كه او مالك زمين شود، كفايت نمى كند.