کرامت در قرآن - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ١٢٣ - علت خلود
اخلاقيات , يك امر مجردند ( كما هو الحق ) اين امر مجرد , زمان پذير نيست , اعمال جوارح است كه زمانى است . حديث شريفى كه خلود كافران را توجيه مى كند , از غرر روايات ماست , كه وقتى از امام - عليه السلام - سؤال مى كنند : چرا شخصى كه مدتى معين معصيت كرده است , براى ابد مى سوزد ؟ مى فرمايد : چون نيتش اين بود كه اگر تا ابد هم بماند , معصيت كند . [١٤] معناى اين حديث شريف اين نيست كه چون قصدش گناه دائمى بود , و لو عمل نكرد , به عذاب ابد مبتلا مى شود , چون صرف نيت گناه , انسان را به جهنم نمى برد , چه رسد به اينكه سبب خلود گردد , بلكه معنايش اين است كه اگر كسى ملكه كفر پيدا كرد و به جائى رسيد كه خداى سبحان درباره اش مى فرمايد( : سواء عليهم ءانذرتهم ام لم تنذرهم لا يؤمنون ) [١٥] حتى خودشان صريحا به پيغمبرشان مى گفتند( : سواء علينا اوعظت ام لم تكن من الواعظين ) [١٦] اين ملكه , زوال پذير نيست . داشتن اعتقاد كفر آميز , از بزرگترين گناهان محسوب مى شود , و براى همين معصيت زوال ناپذير , كفار و منافقين براى ابد در عذاب مى سوزند , نه براى گناهان جوارحى , زيرا آنها فسق جارحه است , نه جانحه . و گناه ظاهرى خلود نمى آورد , بلكه نفاق و كفر است كه خلود مى آورد . و گرنه مسلمان فاسق , براى ابد معذب نمى شود , و سر خلود كافران اينست كه كفر , يك ملكه سمى ابدى است , لذا در آيه
[١٤]- اصول كافى , كتاب الايمان و الكفر , باب النيه , حديث ٥
[١٥]- سوره يس , آيه ١٠
[١٦]- سوره شعراء , آيه ١٣٦