روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٥٢ - ترجمه

فيك الخصام و انت الخصم و الحكم اشارة اخرى:مردى بنده‌اى خرد به بهاى اندك يا بسيار،و او را كارى فرمايد يا خوار يا دشخوار،و او را اجرت نبايد دادن براى آن‌كه او بها بداد يك‌بار،كرم او نگر كه بندۀ خود به مال خود بخريد آنگه او را[١١٧-ر]كارى فرمود كه به مصلحت او بازگردد،آنگه مى‌گويد بندۀ من مزدت بر من است،رنجت ضايع نيست، إِنّٰا لاٰ نُضِيعُ أَجْرَ الْمُصْلِحِينَ [١]، إِنّٰا لاٰ نُضِيعُ أَجْرَ مَنْ أَحْسَنَ عَمَلاً [٢].

اشارة اخرى:هركه [٣]بنده‌اى خرد براى كارى،از دو كار خرد:يا بازفروشد يا آزاد كند.اگر مرد محتاج بود بفروشد،و اگر كريم باشد با احتياج هم بنه‌فروشد [٤]، پس حاجت بر من روا نيست و من اكرم الاكرمين ام،چه منع است ازآن‌كه تو را آزاد كنم! اشارة اخرى:مخلوقان بنده براى آن خرند [٥]تا ايشان را نگاه دارد،بندۀ من!تو را بخريدم تا تو را نگاه دارم.

كل يريد رجاله لحياته يا من يريد حياته لرجاله
در ساير احوالت نگاه مى‌دارد،در خواب و بيدارى و تنهايى و سفر و حضر [٦].

يا نائما و الخليل يحرسه من كل سوء يدبّ فى الظلم
كيف تنام العيون عن ملك ياتيك منه فوائد النّعم
قُلْ مَنْ يَكْلَؤُكُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهٰارِ مِنَ الرَّحْمٰنِ [٧] .

اشارة اخرى:عادت چنان رفتست [٨]كه،آن‌كس كه بنده خرد و فرزند ندارد و خويشى و وارثى،چيزى كه دارد به نام او بكند [٩].حق‌تعالى گفت:صورت حال من با تو اين [١٠]است تو بندۀ منى و مرا خويش و پيوند نيست و زن و فرزند نيست،هرچه مراست به حكم تو است، اَلَّذِينَ يَرِثُونَ الْفِرْدَوْسَ هُمْ فِيهٰا خٰالِدُونَ [١١].