کمتر شود . مثلا عالم را بزرگ کنیم بدون اینکه چیزی بر آن بیفزاییم و آن‌ را کوچک کنیم بدون اینکه از آن چیزی کم کنیم . آنها مدعی هستند که تخلخل‌ و تکاثف واقعی ممکن است . با فرض وقوع تخلخل و تکاثف ، نوعی حرکت کمیه واقع خواهد شد ، ولی‌ این حرکت کمیه با حرکت کمیه‌ای که در نمو و ذبول واقع می‌شود فرق دارد . چون در آنجا چیزی از خارج به شی‌ء اضافه می‌شود ، البته نه به نحو ترکیب‌ انضمامی و جزئیت اعتباری - مثل انبار گندم که بر آن گندم اضافه شود - بلکه به نحو جزئیت حقیقی ، یعنی شی‌ء افزوده شده از خارج حقیقتا جزء نامی‌ می‌شود و یا از ذابل خارج می‌شود . مرحوم آخوند می‌گویند موضوع در همه حرکات کمیه یک چیز نیست ، در تخلخل و تکاثف همان جسم بما هو جسم است که تغییر کمی پیدا می‌کند . پس‌ موضوع در اینجا هیولای اولی است . در نمو و ذبول جسم بما هو نامی تغییر می‌کند ، و موضوع در اینجا هیولای مجسم یعنی هیولای ثانیه است . پس در تخلخل و تکاثف جسم مطلق ما فیه الحرکه است و موضوع هیولی است ، ولی در نمو و ذبول موضوع هیولای اولی نیست ، خود جسم مطلق است ، و ما فیه‌ الحرکه هم به اعتبار دیگر همان جسم مطلق است .