«أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَن فِى السَّمَـوَ تِ وَ مَن فِى الْأَرْضِ وَ الشَّمْسُ وَ الْقَمَرُ . [١] آيا نمى بينى كه همه آسمانيان و زمينيان و خورشيد و ماه براى خدا سجده مى كنند؟» .

چهار . تسخير خورشيد و ماه براى انسان

مهم ترين نكته قابل تأمّل در جهت خداشناسى در آفرينش خورشيد و ماه اين كه : خورشيد ، با حجمى معادل يك ميليون و ٣٩١ هزار برابر حجم كره زمين [٢] و ماه با حجمى معادل يكْ چهل و نهم حجم كره زمين [٣] كه در برابر فرمان آفريدگار جهان ، ساجد و خاضع اند ، در نظام آفرينش ، مسخّر انسان و در خدمت زندگى او هستند . اين نكته در قرآن كريم ، مكرّر مورد تأكيد قرار دارد : «وَ سَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ دَائبَيْنِ وَ سَخَّرَ لَكُمُ الَّيْلَ وَ النَّهَارَ . [٤] و برايتان خورشيد و ماه را ، كه همواره روان اند ، و شب و روز را مسخّرتان كرد» . امّا اين كه مسخّر بودن خورشيد و ماه براى انسان چه سودى دارد و به سخن ديگر ، پاسخ اين سؤال را كه نقش آنها در زندگى انسان چيست ، در بند ٥ و ٦

[١] حج : آيه ١٨ .[٢] بنا بر اين ، حجم كره خورشيد ، يك ميليارد ميليارد و ٥٦٠ ميليون ميليارد و ٨٠٨ هزار و ١٢٠ ميليارد كيلومتر مكعب است (جهان آفرينش : ص ١٢٦) . گفتنى است كه ظاهرا اين حجم كه منبع مذكور از كتاب جهان هاى دور (ص ٢٢٩) نقل شده ، تقريبى است. لذا برخى منابع ديگر ، حجم خورشيد را يك ميليون و سيصد هزار برابر حجم زمين و جرم آن را ٣٣١ هزار برابر جرم زمين گفته اند (دائرة المعارف فارسى) .[٣] جهان آفرينش : ص ٢٦٥ .[٤] ابراهيم : آيه ٣٣. نيز ، ر . ك : رعد : آيه ٢ .