رسالۀ عمرۀ مفرده - حسینی طهرانی، سید محمد محسن - الصفحة ٤٦ - حکاِیتِی در پاسخ به اعتراض نسبت به شِیوۀ پرداخت وجوهات

حکاِیتِی در پاسخ به اعتراض نسبت به شِیوۀ پرداخت وجوهات

چندِی پِیش، شخص غرِیبه‌اِی که براِی رسِیدگِی به مسائل وجوهاتش با ِیکِی از دوستان آمده بودند، مِی‌گفت:

جهت اِینکه مطلب براِیم روشن شود از شما چند سؤال دارم؛ بعد هرچه شما امر بفرماِیِید، انجام مِی‌دهم:

اول اِینکه: خمس براِی چِیست و چرا فقط در فقه شِیعه وجود دارد؟ اهل‌تسنن مِی‌گوِیند در اِین مورد آِیه‌اِی ندارِیم ِیا مجمل است.[١]

دوم اِینکه: چرا خود ما اِین وجوهات را به‌دست مصارف آن نرسانِیم و چه دلِیلِی دارد که حتماً باِید به بِیوت مراجع تحوِیل دهِیم؟ من نزد تعداد زِیادِی از آقاِیان رفته‌ام و از آنها فقط ِیک کلام شنِیده‌ام: «شما عامِی‌ هستِی و اِین مسائل به شما ربطِی ندارد؛ خمست را بگذار و برو!»

من گفتم: اِین روش غلط است؛ خمس حکمِی فقهِی است و مقلّد باِید دربارۀ آن اطلاع داشته باشد. حکم فرعِی به مجتهد اختصاص ندارد؛ بلکه هر مکلفِی که نماز مِی‌خواند و روزه مِی‌گِیرد، باِید بداند اِینها چه احکامِی هستند و به چه جهت مورد تکلِیف واقع شده‌اند. البته دانستن دلِیل اجتهادِی ـکه به فقِیه مربوط استـ لازم نِیست؛ ولِی حدّاقل باِید به مقدار مجملِی بداند.

[١]. سوره انفال (٨) آِیه ٤١:

(وَاعْلَمُوا أَنَّمَا غَنِمْتُمْ مِنْ شَيْءٍ فَأَنَّ لِلَّهِ خُمُسَهُ وَلِلرَّسُولِ وَلِذِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينِ وَابْنِ السَّبِيلِ إِنْ كُنْتُمْ آمَنْتُمْ بِاللَّهِ وَمَا أَنْزَلْنَا عَلَى عَبْدِنَا يَوْمَ الْفُرْقَانِ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعَانِ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ).

ترجمه: «و بدانِید هرگونه غنِیمتِی را که به‌دست آورِید، خمس آن براِی خدا و رسول خدا و صاحبان قرابت با رسول خدا، و ِیتِیمان و مسکِینان و در‌راه‌واماندگان مِی‌باشد؛ اگر شما اِین‌طور هستِید که اِیمان به خدا آورده‌اِید و به آنچه ما در روز فرقان (فرق مِیان حق و باطل) در روزِی که دو گروه با هم تلاقِی کردند (غزوۀ بدر) نازل کردِیم اِیمان آورده‌اِید. و تحقِیقاً خداوند بر همه‌چِیز تواناست.» (محقق)

جهت اطلاع بِیشتر رجوع شود به المِیزان فِی تفسِیر القرآن، ج ٩، ص ٨٩ و ١٠٤.