پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٩٦ - نكتهها

برترين و شايسته‌ترين راه‌حل قضيه را اين شيوه انفعالى نمى‌دانست. از آن حضرت نقل شده در مورد عثمان چنين فرمود: عثمان استبداد و خودكامگى را در حكومت خود از حدّ گذراند و مردم نيز بيش از حدّ بيتابى و فغان كردند.

سخنان امام بدين جهت بود كه كاربرد اين شيوه به خصوص و كشته شدن عثمان در آن شرايط و به‌گونه‌اى كه اتفاق افتاد، نه تنها خدمتى به اسلام نمى‌كرد بلكه ضرر و زيان فوق العاده سهمگينى بر آن وارد مى‌ساخت و به طمع‌ورزان و غرض‌ورزانى كه در انتظار فرصت بودند ميدان مى‌داد از نادانى و جهل مردم بهره برده و شعار خونخواهى عثمان را سر دهند.

اگر على بن ابى طالب عليه السّلام به كشته شدن عثمان به نحوى كه صورت پذيرفت، تمايلى نداشت ولى نمى‌خواست دفاع و حمايت از عثمان موجب شود كه مردم در درك واقعيت ديدگاه امام در مورد عثمان و مخالفت با او، دچار اشتباه شوند. از اين‌رو، گاهى از مخالفت‌هاى هيئت حاكم به گونه‌اى صريح و گاهى با اشاره ياد مى‌كرد، چنان‌كه در پاسخ كسانى كه در مورد عثمان از او پرسشى داشتند گاهى صريح و گاهى غير صريح و يا حداقل به نحوى سخن مى‌گفت كه به غرض‌ورزان و فرصت‌طلبان اجازه نمى‌داد از آن سخنان محملى به دست آورده و به سود خود از آن‌ها بهره جويند.

امام على عليه السّلام هيچ‌گاه در برابر مخالفت‌هاى ناپسندانه و زشتى كه از ناحيه عثمان و هوادارانش صورت مى‌گرفت ساكت نمى‌نشست، بلكه همواره حقيقت را هر از گاهى آشكارا بيان مى‌داشت. آن حضرت كوشيد در مناسبت‌هاى متعددى عثمان را پند و موعظه دهد به گونه‌اى كه عثمان نتوانست‌