علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٤٢٤
بررسی شبهات و نقد برخی مشهورات
شارح، علاوه بر پاسخ به شبهات درباره نهج البلاغة (از لحاظ سند و متن و...) به نقد شبهات وارده در زمینه کلام، تاریخ و... با استناد به آیات و روایات و دیگر دلایل عقلی و نقلی و... می پردازد؛ به عنوان نمونه در پاسخ به شکاکان در صحت انتساب خطبه شقشقیه به امام، سخن رانده، پیش از ورود به اصل موضوع با ارائه تمهیدات و مقدمات به بحثهای پیرامونی میپردازد.[١] نمونه دیگر در مورد روز قتل عمر است که برخی ربیع الأول را ماه قتل عمر دانسته و برخی قول قویتر ماه ذوالحجة که در این باره مفصلاً بحث و استدلال نموده است.[٢] یا شبهاتی را در بارۀ شیطان و کیفیت امهال به او و... را در چند بخش تقسیم کرده و به آنها پاسخ داده است.[٣] همچنین شبهات وارد شده در زمینه حکمیت در ماجرای صفین.[٤] شاید بتوان گفت شارح در به ثمر رساندن این مؤلفه خود را موفق نشان داده است.
استناد به آرا دیگران
شارح به چند شکل از این مؤلفه بهره برده که عبارتاند از:
الف: بهره گیری از شروح پیشین نهج البلاغة
[١]. همان، ج ١٢، ص ٣٦٥.
[٢]. همان، ج ٣، ص ١٥٨ – ١٥٩. برای مطالعه بیشتر ر.ک : ج ٦، ص ٣٧٢؛ ج ٧، ص ٤٨؛ ج ١٥، ص ٢١٣؛ ج ١٦، ص ١٨٥؛ ج ١٧، ص١١٣ و ٢٠٧؛ ج ١٨، ص ٣٨٢ و... .
[٣]. همان، ج ٣، ص ٣٧. برای مطالعه بیشتر ر.ک : ج ٣، ص ٧٣؛ ج ٤، ص ٣٣٩؛ ج ٨، ص ١٠٤ ـ ١٠٥؛ ج ١٣، ص ٣٧ و... .
[٤]. همان، ج ٧، ص ١٧٦ ـ ١٧٧، برای مطالعه بیشتر ر.ک : ج ٣، ص ١٨٢؛ ج ٨، ص ١٦٣؛ ج ٩، ص ١٣٥ و.... .