اعلم أنّ هذه الخطبة الشریفة حسبما أشرنا إلیه ملتقطة من خطبة طویلة روی تمامها الشیخ المحدّث الثقة أبی محمّد الحسن بن علی بن شعبة ـ قدّس اللَّه سرّه ـ فی کتاب تحف العقول قال: خطبته† المعروفة بالدّیباج: الحمد للَّه فاطر الخلق... .[٢]

استفاده از علوم، آرا و افکار مختلف

الف: استفاده از تفسیر و علوم قرآنی

شرح برخی از سخنان امام رنگ تفسیر آیات قرآن می‌گیرد و گاه در ارائه تفسیر نیز افراط می‌کند؛ اما از موارد تفسیری وی می‌توان به تفسیر آیه ١٥ سبأ [٣]، تفسیر آیات ٢٤ ـ ٢٦ سوره مائده و بررسی داستان بنی اسرائیل[٤]، آیات مربوط تفسیر آیات ١٥ ـ ١٦ سوره نمل مربوط به سلیمان نبی (ذیل خطبه ١٨١ که امام مختصر اشاره‌ای به سلیمان می‌کنند)[٥]، تفسیر آیات

[١]. گفتنی است علاوه بر مواردی که ما در ذیل این بحث بدان پرداخته‌ایم، شارح به نقد روایت نیز می‌پردازد که برای رعایت اختصار، تنها آن را در بخش ویژه نقد حدیث بیان داشته‌ایم.

[٢]. همان، ج ٥، ص ١٩٧ ـ ٢٠٢.

[٣]. برای نمونه ر.ک : همان، ج ٥، ص ٢١٣ ـ ٢١٧؛ ج ٧، ص ٣٩٨ ـ ٤٠٦ و... .

[٤]. همان، ج ١٤، ص ٩٨.

[٥]. همان، ج ١٤، ص ١٠١.