وقی، الواو و القاف و الیاء، کلمه واحده تدل علی دفع شیء عن شیء بغیره؛[٢]
وقی متشکل از «واو» و «قاف» و «یاء» کلمه‌ای است که بر دفع چیزی از چیز دیگر با غیر آن دلالت دارد.

با دقت در معنای لغوی تقیه روشن می‌شود که مفهوم حفظ ، صیانت ، پوشاندن و دفاع در واژه مذکور نهفته شده است و پر واضح است که این مفاهیم در جایی به کار می‌رود که بخواهند چیزی را از گزند دیگری برهانند.

اما در اصطلاح، دانشمندان اسلامی، اعم از شیعه و سنی، تعریف تقریباً همگونی برای تقیه ذکر کرده‌اند؛ برای مثال سیوطی می‌گوید:

فالتقیه باللسان، من حمل علی امر یتکلم به و هو معصیة لله فیتکلم به مخافة الناس و قلبه مطمئن بالایمان، فان ذلک لا یضره انما التقیة باللسان؛[٣]

تقیه با زبان، این است که کسی بر کاری مجبور شده و به خاطر ترس از مردم ـ در حالی که قلبش بر ایمان استوار است ـ آن سخن را بر زبان می‌آورد که این کار ضرری به او نمی‌رساند که همانا تقیه فقط با زبان است.

یا فخر رازی می‌نویسد:

[١]. الفوائد الرجالیة، ص ٤٩.

[٢]. الفوائد الرجالیة، ج ١، ص ٤٠٤.

[٣]. منتهی المقال فی احوال الرجال، ج ٥، ص ٦٨، ش ٢١٠٦.