همچنین، آنچه از این یاد کرد، دریافت می‌گردد، این است که علمای ما ـ رضوان الله علیهم ـ این روایت را در کتاب‌هایی با موضوعات گوناگون نقل کرده‌اند و از آن، قضایای مختلفی را نتیجه گرفته‌اند.

عمل علما به روایت

برخی از علما این روایت را ذکر کرده و در عرصه‌های مختلف، هر یک بر حسب مبنای علمی و فهم خود از روایت، بدان استناد کرده‌اند. برای روشن شدن این موضوع، به برخی از سخنان ایشان ـ که به صراحت، دیدگاه‌های آنها را بیان می‌دارد و یا پرده از فهمشان و یا تعاملشان با روایت بر می‌دارد ـ می‌پردازیم:

یک. حجیت روایاتی که نبی فضال نقل کرده‌اند

شیخ حر عاملی این روایت را دو بار در ابواب صفات قاضی نقل کرده است و آن را تحت عنوان «باب وجوب العمل به احادیث النبیˆ و الائمة: المنقولة فی الکتب المعتمدة و روایتها و صحتها و ثبوتها» آورده است.[١]

این عنوان، حاکی از باور او به صحت کتاب‌های بنی‌فضال، و در نتیجه، وجوب عمل به احادیث روایت شده در آنهاست. همچنین، آن را بار دیگر، تحت عنوان «باب وجوب الرجوع فی القضاء و الفتوی الی رواة الحدیث من الشیعة فیما رووه عن الائمة: من احکام الشریعة لافیما یقولونه برأیهم»[٢] نقل کرده است. این عنوان نیز حاکی از اعتقاد او به حجیت روایت‌های نقل شده در کتب نبی فضال و عدم حجیت آرای ایشان است.

[١]. الغیبة، للطوسی، ص ٣٨٩، ح ٣٥٥؛ بحار الانوار، ج ٢، ص ٢٥٢ ، ح ٧٢؛ وسائل الشیعة، ج ٢٧، ص ١٠٢، هر دو مصدر به نقل از الغیبة.

[٢]. وسائل الشیعة، ج ٢٧، ص ١٠٢.