اسرار عبادات - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ٨٥ - خوشا بحال كسى كه عبادت را معشوق خود بداند
ان الغنى لم يكن ليجد مس الجوع فيرحم الفقير لان الغنى كلما اراد شيئا قدر عليه فاراد الله عزوجل ان يسوى بين خلقه و ان يذيق الغنى مس الجوع و الالم ليرق على الضعيف فيرحم الجائع [١٦] . براى اين فقير و غنى هر دو در امساك يكسان اند هر دو نبايد بخورند و بياشامند . افرادى كه دارند و هميشه سيراند اينها رنج گرسنگى را تحمل نكردند لذا بوسيله روزه گرفتن رنج گرسنگى را تحمل مى كنند تا درد گرسنگان را بچشند زيرا كسى كه وضع مالى اش خوب است , هر وقت هر چه بخواهد در اختيار او است , هرگز گرسنه نيست , بنابراين درد گرسنگى گرسنگان را احساس نمى كند و با روزه گرفتن درد فقرا را احساس مى كند و با آنها همكارى خواهد كرد . اين نازل ترين درجه روزه گرفتن است , انسان در غير ماه مبارك رمضان هم نبايد آنقدر بخورد كه هميشه سير باشد و درد گرسنگى گرسنگان را نچشد , و يا بى خبر باشد و نداند كه در جهان چه مى گذرد , اين قدم اول است . خداى سبحان بوسيله روزه گرفتن مى خواهد بين همه مردم مساوات برقرار كند كه همه از درد گرسنگى و تشنگى باخبر بشوند . اين حديث شريف با ما به زبان ما سخن گفته است . نه آنكه سر عمومى آن را بيان كرده باشد زيرا اگر علتش اين است پس فقراء كه همواره گرسنه اند چرا روزه بگيرند ؟ روزه براى اين نيست كه انسان گرسنه و تشنه بشود . اگر كسى چيزى بدست نياورد و گرسنه و تشنه ماند رنج گرسنگى را تحمل كرده است اما اين صوم نيست . آن صومى كه انسان را به تقوى و فلاح و در نتيجه به كرامت كه وصف فرشتگان است مى رساند , نيست . اين قدم اولى است كه با ما به زبان ما سخن مى گويند كه در ما شوق ايجاد بشود .
نامه اى امام هشتم على بن موسى الرضا سلام الله عليه براى ابن سنان مرقوم فرمود و در آن نامه جريان روزه گرفتن را چنين ذكر فرموده است : علت روزه گرفتن اين است : لعرفان مس الجوع و العطش ذليلا مستكينا ماجورا محتسبا صابرا و يكون ذلك دليلا له على شدائد الاخرة مع ما فيه من الانكسار له عن الشهوات
[١٦]علل الشرايع .