اسرار عبادات - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ١٧٣ - فرق صلوات خداوند بر رسول و بر مؤمنين
باطل است , در آنجا صلوات فرشتگان شامل حالش نشده است . هر جا در خود نورانيتى احساس كرد , معلوم مى شود صلوات الهى و فرشتگان الهى نصيب او شده است . درباره پيامبر فرمود : ان الله و ملائكته يصلون على النبى [٦] . در تجليل پيامبر همه فرشتگان را با خود يك جا ذكر مى كند . جمله هنوز تمام نشده , ملائكه را هم ذكر فرمود . مثلا اگر مهمان عزيزى وارد شهرى بشود و شخصيتى بخواهد از او تجليل كند با همه دوستان و آشنايانش به ديدار او مى روند . اين ديدار دستجمعى يك تجليل ظاهرى است . وقتى خدا بخواهد بر پيامبرش صلوات بفرستد , همه ملائكه را در خدمت خود قرار مى دهد .
اما در تعبير دوم و صلوات بر مؤمنين اين چنين نيست , فرمود : هو الذى يصل عليكم و ملائكته . يعنى خدا جدا و فرشتگان جدا . بعد از تمام شدن جمله , ملائكه را ذكر فرموده است . تجليلى كه خداوند نسبت به مؤمن مى كند نظير تجليل از پيامبر نيست . فرق ديگر در آن است كه درباره پيامبر نفرمود ما بر پيامبر صلوات مى فرستيم تا او را از ظلمت ها به نور خارج كنيم , او خود نور است , و او را خدا نور كرد و مصداق كامل( و جعلنا له نورا يمشى به فى الناس ) [٧] است . ولى درباره مؤمنين فرمود خداوند بر شما صلوات مى فرستد و فرشتگان او نيز , تا شما را از ظلمت ها به نور بيرون بياورند . معلوم مى شود صلوات خدا يعنى نورانى كردن و اگر اين فيض قطع بشود و خدا بر كسى صلوات نفرستد , يعنى در ظلمت ماندن . ما بايد خود را با اين معيار وزن كنيم . ببينم از صلوات خدا بهره مى بريم يا خير ؟ بدانيم هر جا كه لغزيديم و گرفتار گناه شديم در آن حال صلوات فرشتگان خدا نصيب ما نشده است , و هر لحظه كه توفيق اطاعت و انجام تكاليف شرعى نصيب ما شد , از احكام و آداب عبادات كم و بيش به اسرار عبادات راه پيدا كرديم , بفهميم به اينكه صلوات خدا و فرشتگان خدا نصيب ما شده است .
[٦]همان سوره آيه ٥٦ .
[٧]سوره انعام آيه ١٢٢ .