٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٥ - ولايت الهى و حکومت اسلامى محمد مؤمن قمى آیت الله

تطبيق آيه شريفه بر على(ع) دلالت دارند. (٣٤)

در كتاب تفسير برهان از شيخ ابن شهر آشوب، اسامى بيش از سى تن از راويان نقل شده كه همگى روايت كرده‌اند كه آيه شريفه در زمانى كه اميرالمؤمنين(ع) انگشتر خود را در ركوع صدقه داد، نازل شده است. (٣٥)

اين روايات، فقط تعدادى از اخبارى بود كه در تفسير آيه ولايت وارد شده و بيان مى‌كند كه مراد از اين سخن خداوند، تنها ائمه معصومين(ع) مى‌باشد، همانطور كه تعدادى از آنها داراى سند معتبر است. بلكه اين روايات از حدّ استفاضه فراتر است و هيچ شكى در تماميت دلالت آيه شريفه به كمك اخبار معتبر، بر مطلوب ما باقى نمى‌ماند. بسيار واضح است كه مفاد آيه شريفه، ولايت را به صورت ابتدايى و از طرف خداوند متعال براى رسول خدا(ص) و ائمه معصومين(ع)، جعل كرده است و از مسئله امضاء آنچه مردم اختيار كرده‌اند، اثرى يافت نمى‌شود. همچنين مفاد آيه مباركه، ابراز ولايت خداوند و معصومين(ع) بر امت اسلامى است و ضمير خطاب در آيه نيز بر همين ظهور دارد و معناى مذكور با مالكيّت و ولايت خداوند بر همه اشخاص و اشياء، از جمله امت اسلامى و حضرات معصومين(ع) هيچ منافاتى ندارد.

آيه دوم:

{يا أيّها الذين آمنوا أطيعُوا اللّه‌َ و أطيعوا الرسولَ و أُولي الأَمرِ منكم فإن تنازعتم في شى‌ءٍ فردّوه إلى اللّه‌ و الرسولِ إن كنتم تُؤمنونَ باللّه‌ و اليومِ الآخرِ ذلك خيرٌ و أحسن تأويلاً} (٣٦) ؛

اى اهل ايمان فرمان خدا و رسول و صاحبان امرتان را اطاعت كنيد و اگر در موردى، كارتان به نزاع و گفتگو كشيد، اگر به خدا و روز قيامت ايمان داريد در آن به حكم خدا و رسول باز گرديد. اين كار براى شما از همه چيز بهتر و عاقبتش نيكوتر است.


(٣٤) تفسير البرهان، ج١، ص٤٨٣ و ٤٨٤، ح ١٩ و ٢٢.
(٣٥) تفسير البرهان، ج١، ص٤٨٤ و ٤٨٥.
(٣٦) نساء، آيه ٥٩.