آنچه گفته شد، آشكارا بيان مى‌دارد كه شيوه فقهى ابن ادريس در مقايسه با مكتب فقهى شيخ طوسى، به گرايش عقل گرا نزديك‌تر است، اما او هر چند تا حدى در رفع سلطه آراى شيخ بر انديشه فقيهان موفق بود و توانست اين جرأت را كم و بيش به فقيهان بعد از خود بدهد كه فتاوا و استدلال‌هاى او را نقد كنند و مخالف او نظر بدهند، ولى نتوانست شيوه فقهى خود را جايگزين مكتب فقهى شيخ كند. از اين رو مبانى خاص انديشه فقهى ابن ادريس همچون عدم حجّيت خبر واحد و استدلال وافر به اصول مذهب پس از او متروك ماند و فقيهان بزرگى همچون محقق حلّى (م٦٧٦)، علامه حلّى (م٧٢٦) و شهيد اوّل (٧٨٦) كه پيشگامان فقاهت در اعصار بعد بودند، كم و بيش بر شيوه اجتهادى شيخ باقى ماندند. آنان رأى شيخ را در حجيّت خبر واحد تقويت كردند (٤٩) و در سراسر آثار خود به بررسى اسناد روايات روى آوردند و به روايات با سند معتبر و يا رواياتى كه قراين برصحت آنها دلالت دارد و يا مورد قبول اصحاب است، (٥٠) ـ هر چند خبر واحد باشد ـ عمل مى‌كردند. از سوى ديگر در لابه لاى آثار خود نشان دادند كه شيوه فقاهت ابن ادريس و مخالفت‌هاى تند و جسورانه او نسبت به شيخ را نمى‌پسندند. (٥١)

(٤٩) معارج الاصول، ص١٤٧؛ مبادى الاصول، ص٢٠٤.
(٥٠) المعتبر، ج١، ص٢٩. در باره نظر محقق حلّى در حجّيت خبر واحد و تفاوت آراى او در دو كتاب معتبر و معارج و برداشت‌هاى مختلف در اين زمينه، مراجعه شود به: نظرية السنّة في الفكر الامامي الشيعي، ص٩٢.
(٥١) المعتبر، ج١، ص٣٣٥ و ٣٤٢، ج٢، ص٧٠٢؛ شرايع الاسلام، ج٤، ص١٠٣١؛ مختلف الشيعه، ج٥، ص٤٦١، ج٩، ص١٨٤ و ٣٦٦و ٣٧٨ و ٣٧٩ و ٤٦١. براى نمونه به نقل برخى از عبارات محقق حلّى و علامه حلّى مى‌پردازيم: محقق حلّى بعد از نقل سخن ابن ادريس در مخالفت با فتواى شيخ و نسبت آن فتوا به شافعى، مى‌گويد: «... و هذا القول من هذا المتأخر دال على قلّة تأمّل و اقدام على الشيخ و نسبة له إلى متابعة الشافعي من غير دلالة وليس الأمر كما ذكره بل هذه منقول عن أهل البيت(ع)». (ر،ك: المعتبر، ج١، ص٣٣٥). علامه حلّى طعن‌هاى تند و گزنده‌اى نسبت به ابن ادريس دارد، در يكى از اين موارد مى‌گويد: «... و هذا جهل من ابن ادريس و قلّة تأمّل و عدم تحصيل و ذلك لقصور قوّته المميّزة و شدّة جرأته على شيخنا ـ رحمه اللّه‌ ـ و كثرة سلاطته و سؤ أدبه مع قصوره عن أن يكون أقلّ تلامذة شيخنا رحمه اللّه‌». (ر،ك: مختلف الشيعه، ج٩، ص٣٧٩)..