«هُوَ الَّذِي لَا يَسْتَطِيعُ الْكُفْرَ فَيَكْفُرَ وَ لَا يَهْتَدِي سَبِيلَ الْإِيمَانِ، وَ لَا يَسْتَطِيعُ أَنْ يُؤْمِنَ وَ لَا يَسْتَطِيعُ أن يَكْفُرَ. الصِّبْيَانُ وَ مَنْ كَانَ مِنَ الرِّجَالِ وَ النِّسَاءِ عَلَى مِثْلِ عُقُولِ الصِّبْيَانِ مَرْفُوعٌ عَنْهُمُ الْقَلَمُ».

اين روايت در كافى باب المستضعف و در معانى الاخبار ج ٢ باب ٣ نيز نقل شده است، و آن نظير روايت سابق ميباشد باضافه اينكه: قلم از آنها بر داشته شده است.

٣- باز در همان تفسير از زراره از امام باقر عليه السّلام درباره «المستضعفين ... لا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَ لا يَهْتَدُونَ سَبِيلًا» نقل شده كه فرمود:

«لَا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةَ الْإِيمَانِ وَ لَا يَكْفُرُونَ. الصِّبْيَانُ وَ أَشْبَاهُ عُقُولِ الصِّبْيَانِ مِنَ النِّسَاءِ وَ الرِّجَالِ».

اين حديث با كمى تفاوت لفظى در كافى باب فوق الذكر نيز آمده است.

اين روايات چنانكه گفته شد مصداق مستضعف را قاصران و ابلهان و كم رشدان معرفى ميكنند.

رواياتيكه راجع بگروه دوم ميباشد بعضى از آنها را ذيلا نقل ميكنيم:

١-

«عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَلَيْهِ السَّلَامُ‌ أَنَّهُ ذَكَرَ أَنَ‌ الْمُسْتَضْعَفِينَ‌ ضُرُوبٌ يُخَالِفُ بَعْضُهُمْ بَعْضاً وَ مَنْ لَمْ يَكُنْ مِنْ أَهْلِ الْقِبْلَةِ نَاصِباً فَهُوَ مُسْتَضْعَفٌ‌».

(معانى الاخبار).

يعنى: مستضعفها چند قسم‌اند مخالف همديگر. هر كه از اهل اسلام ناصبى نباشد مستضعف است.

٢- در تفسير عياشى و كافى و معانى الاخبار از امام صادق عليه السّلام منقول است: ... آنها كسانى‌اند كه قدرت براه اهل حق ندارند تا بحق داخل شوند و قدرت بتدبير ناصبى‌ها ندارند تا ناصبى گردند اينان در اثر اعمال خير و اجتناب از محارميكه خدا از آنها نهى كرده داخل بهشت ميشوند ولى بمقام ابرار نميرسند.