پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٤ - ١- فصاحت و بلاغت نهج البلاغه

كه در بلاغت دارد چنين باشد تكليف ديگران روشن است». [١] بى‌جهت نيست كه همين دانشمند زيدى (صاحب كتاب الطّراز) اظهار شگفتى مى‌كند از بزرگان علماى معانى و بيان كه در طريق دستيابى به فصاحت و بلاغت بعد از كلام خدا و كلام پيامبر (ص) تكيه بر ديوانهاى شعراى عرب و كلمات خطبا كرده‌اند و كلمات على (ع) را به دست فراموشى سپرده‌اند، در حالى كه مى‌دانسته‌اند در بالاترين سطح فصاحت و بلاغت است و آنچه مى‌خواهند در آن موجود است استعاره، تمثيل، كنايه، مجازهاى زيبا و معانى دقيق همه در آن جمع است. [٢] ٦- «محمّد غزالى» نويسنده معروف، در كتاب «نظرات في القرآن» جمله‌اى از يازجى در سفارش به فرزندش نقل مى‌كند كه عين عبارت اين است: «اذا شئت ان تفوق اقرانك فى العلم و الادب و صناعة الانشاء فعليك بحفظ القرآن و نهج البلاغة، اگر مى‌خواهى از اقران و همطرازان در علم و ادب و نويسندگى برتر باشى در حفظ قرآن و نهج البلاغه بكوش». [٣] ٧- درست به همين دليل «شهاب الدين آلوسى» مفسّر معروف- هنگامى كه به نام نهج البلاغه مى‌رسد- مى‌گويد: «انتخاب اين نام براى اين كتاب، به خاطر آن است كه مشتمل بر سخنانى است كه انسان تصوّر مى‌كند برتر از كلام مخلوق و پايين‌تر از كلام خالق متعال است، سخنانى كه به مرحله اعجاز نزديك شده و ابداعات و ابتكاراتى در حقيقت و مجاز دارد». [٤] ٨- استاد «محمّد محيى الدين عبد الحميد» در توصيف نهج البلاغه چنين مى‌گويد:

[١] الطراز، جلد ١، صفحه ١٦٥- ١٦٨.

[٢] همان مدرك.

[٣] نظرات فى القرآن، صفحه ١٥٤، طبق نقل نهج البلاغه، جلد ١، صفحه ٩١.

[٤] از كتاب «الجريدة الغيبية» به نقل از مصادر نهج البلاغه، جلد ١.