پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٣ - ١- ملائكه چگونهاند؟!
«مِنْ رَبِّهِ وَ الْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَ مَلائِكَتِهِ وَ كُتُبِهِ وَ رُسُلِهِ»، پيامبر به آنچه از سوى پروردگارش بر او نازل شد ايمان آورده است و همه مؤمنان نيز به خدا و فرشتگان و كتابها و فرستادگانش ايمان آوردهاند». [١] اين نكته نيز قابل توجّه است كه بعضى از ناآگاهان براى راضى نگهداشتن كسانى كه منكر عوالم غيب به طور كامل هستند ملائكه را به قوا و انرژيهايى كه در طبيعت انسان و ساير موجودات قرار دارد تفسير كردهاند، در حالى كه يك مطالعه بسيار اجمالى روى آيات قرآنى اين طرز فكر را كاملا نفى مىكند چرا كه براى ملائكه و فرشتگان، عقل و شعور و ايمان و اخلاص و عصمت اثبات شده است.
٢- اصناف ملائكه
فرشتگان انواع و اصناف بسيارى دارند كه در آيات و روايات به آنها اشاره شده است و چهار گروه عمده آنها همانها هستند كه در كلام «مولا على» (ع) در اين خطبه آمده است (عبادت كنندگان پروردگار، حافظان و نگهدارندگان حساب اعمال مردم، رسولان پروردگار به پيامبران و حاملان عرش).
امّا چنانكه گفتيم در آيات، اشاره به اصناف ديگرى از آنها نيز شده است. از جمله مأموران عذاب امّتهاى ظالم و سركش، امدادگران مؤمنان، مدبّرات امر و گيرندگان ارواح. ولى همه آنها را مىتوان در مدبّرات امر كه تدبير كنندگان امور جهانند، خلاصه كرد.
سنّت الهى بر اين جارى شده است كه براى نشان دادن قدرت و عظمت خويش و اهداف و اغراض ديگر، امور جهان هستى را به وسيله فرشتگانى كه سر بر فرمان او هستند و سستى و فتور و سهو و نسيان و كندى در اطاعت ندارند، اداره
[١] سوره بقره، آيه ٢٨٥.