پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٠ - طلوع آفتاب اسلام

لحد مى‌گويند، سپس به هر كارى كه از حدّ وسط منحرف به سوى افراط و تفريط شده، الحاد گفته مى‌شود و شرك و بت‌پرستى را نيز به همين جهت الحاد مى‌گويند و منظور از جمله بالا «ملحد فى اسمه» همان است كه در بالا اشاره شد كه نام خدا را بر بتها مى‌نهادند، مثلا به يكى از بتها اللات و به ديگرى العزّى و به سوّمى منات مى‌گفتند كه به ترتيب از اللّه و العزيز و المنّان مشتق شده است و يا اين كه منظور آن است كه صفاتى براى خدا همچون صفات مخلوقات قائل مى‌شدند و اسم او را دقيقا بر مسمى تطبيق نمى‌كردند. جمع ميان هر دو تفسير نيز ممكن است.

سپس مى‌افزايد: «پس خداوند آنها را به وسيله آن حضرت از گمراهى رهايى بخشيد و با وجود پر بركت او، آنان را از جهالت نجات داد» (فهداهم به من الضّلالة و انقذهم بمكانه من الجهالة).

بعد به فراز ديگرى از اين بحث پرداخته، مى‌فرمايد: «سپس خداوند سبحان لقاى خويش را براى محمّد انتخاب كرد و آنچه را نزد خود داشت براى او پسنديد و او را با رحلت و انتقال از دار دنيا به سراى آخرت، گرامى داشت و از گرفتارى در چنگال مشكلات نجات بخشيد» (ثمّ اختار سبحانه لمحمّد صلّى اللّه عليه و سلّم لقائه، و رضى له ما عنده، و اكرمه عن دار الدّنيا و رغب به عن مقام البلوى). [١] «آرى در نهايت احترام او را قبض روح كرد، درود خدا بر او و آلش باد» (فقبضه اليه كريما صلّى اللّه عليه و آله). «او هم آنچه را انبياى پيشين براى امّت خود به يادگار گذارده بودند در ميان شما به جاى نهاد» (و خلّف فيكم ما خلّفت الانبياء فى اممها).

«زيرا آنها هرگز امّت خود را بى‌سرپرست و بى‌آن كه راه روشنى در پيش پايشان‌

[١] «رغب» هر گاه با «فى» متعدّى شود به معناى علاقه به چيزى داشتن است و هر گاه با «عن» بوده باشد به معناى بى‌علاقگى نشان دادن است و معناى جمله بالا اين است كه خداوند نمى‌خواست بيش از اين، پيامبر، در ميان امواج گرفتاريهاى اين دنيا بوده باشد، او را از اين جهان پست، به عالم بالاى قرب خود، فرا خواند.