پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧١ - ٤- علل شورش بر ضدّ عثمان

تا آخر عمر از «طلحه» چه مفهومى مى‌تواند داشته باشد؟

ثالثا: به فرض اين كه آنها نتوانند از نظر انجام وظيفه توافق بر كسى كنند چگونه مى‌توان گردن همه را زد.

رابعا: اگر واقعا هدف شورا بود، چرا پيش‌بينى خلافت «عثمان» را با صراحت ذكر كرد؟ و اگر از خلافت او بر جامعه اسلامى مى‌ترسيد، لازم بود او را جزء شورا قرار ندهد، تا نفر ديگرى انتخاب شود.

خامسا: در صورتى كه سه نفر در يك طرف و سه نفر در طرف ديگر قرار گيرد چرا آن طرف كه على (ع) است و به گفته عمر، مردم را به سوى حق و راه روشن فرا مى‌خواند و تنها اشكالش بسيار مزاح كردن است مقدّم نشود.

سادسا: آيا مزاح كردن مشكلى در امر خلافت ايجاد مى‌كند و آيا اين اشكال با اشكالى كه بر عثمان گرفت كه اگر تو بر مردم مسلّط شوى بنى اميّه را بر گردن مردم سوار خواهى كرد و بيت المال را غارت مى‌كنند هرگز مى‌تواند برابرى كند؟

اينها ايرادهايى است كه پاسخى براى آن وجود ندارد!

٤- علل شورش بر ضدّ عثمان‌

به گفته بعضى از شارحان نهج البلاغه صحيح‌ترين گفتار در باره «عثمان» همان است كه «طبرى» در تاريخ خود آورده كه عبارت آن چنين است: عثمان، حوادث تازه‌اى در اسلام به وجود آورد كه باعث خشم مسلمانان شد، از جمله:

سپردن امارتها به دست بنى اميّه به ويژه فاسقان و سفيهان و افراد بى‌دين آنها و بخشيدن غنائم به آنان و آزار و ستمهايى كه در مورد «عمّار ياسر» و «ابو ذر» و «عبد اللّه بن مسعود» روا داشت و كارهاى ديگرى از اين قبيل كه در آخر خلافت خويش انجام داد.

«وليد بن عقبه» را والى «كوفه» ساخت كه گروهى به شراب نوشيدن او