پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٠٥ - ترجمه
خطبه سيزدهم و من كلام له عليه السّلام في ذمّ اهل البصرة بعد وقعة الجمل.
كنتم جند المراة، و اتباع البهيمة، رغا فاجبتم، و عقر فهربتم. اخلاقكم دقاق، و عهدكم شقاق، و دينكم نفاق، و ماؤكم زعاق، و المقيم بين اظهركم مرتهن بذنبه، و الشّاخص عنكم متدارك برحمة من ربّه. كانّي بمسجدكم كجؤجؤ سفينة قد بعث اللّه عليها العذاب من فوقها و من تحتها، و غرق من في ضمنها. [١]
ترجمه
سخنى از آن حضرت بعد از واقعه جمل در مذمّت اهل بصره:
(اى اهل بصره) شما لشكريان زن بوديد و پيروان چهارپا (اشاره به شتر عايشه است) تا زمانى كه (شتر) نعره مىكشيد به صداى آن پاسخ داديد (و جنگ كرديد)، امّا همين كه
[١] مرحوم «محقق خويى» تصريح مىكند كه امام (ع) اين خطبه را بعد از پايان جنگ «جمل» ايراد فرمود و مرحوم «طبرسى» در «احتجاج» و «على بن ابراهيم قمى» و «محدّث بحرانى» آن را با تفاوتهايى نقل كردهاند- در «مصادر نهج البلاغه» نيز آن را گروهى از دانشمندانى كه قبل از «سيّد رضى» مىزيستهاند مانند «دينورى» در «اخبار الطوال» و «مسعودى» در «مروج الذهب» و «ابن قتيبه» در «عيون الاخبار» و «ابن عبد ربه» در «عقد الفريد» نقل كرده است.
(مصادر نهج البلاغه، جلد ١، صفحه ٣٤٤)