سياست نامه امام علي (ع) - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٦٤

چون خودش قرار گيرد، هرگز استقلالش را وا نمى نهد و بردگى را نمى پذيرد. تنها چنين كسى شايستگى آزادى را دارد. به گفته امام على عليه السلام : مَن قامَ بِشَرائِطِ العُبودِيَّةِ أهلٌ لِلعِتقِ . [١] آن كه به شرايط بندگى [ خدا] قيام كند ، شايسته آزادى است . شرايط عبوديت، گردن نهادن به بندگى خداوند و پذيرفتن قوانين الهى است كه هيچ فرايندى جز استقلال، آزادى و حريّت واقعى نخواهد داشت و سر باز زدن از آن، بازگشت به «رقّيت» و «بردگى» است، گرچه با ظاهرى آزادى نما.

٤ . مردمدارى

مردمدارى، ارج نهادن به مردم، و توجّه به عموم آنان، از جلوه هاى والاى سياست هاى اجتماعى حكومت علوى است. در نگاه على عليه السلام ، تعامل مردم، بايد از سرِ مهر و شفقت باشد و حاكمان، بايد به مردم، ديدگاه هاى آنها و آرمان هايشان ارج بگزارند. سياستمداران، در حكومت ها غالباً مى كوشند تا «ملأ» و قدرت مآب ها و به ديگر سخن، خواصّ عرصه سياست را راضى نگه دارند، گرچه به بهاى نارضايتى مردم. امام على عليه السلام ، در جهت عكس اين سياست فرموده است: فَإِنَّ سُخطَ العامَّةِ يُجحِفُ بِرِضَى الخاصَّةِ وإنّ سُخطَ الخاصَّةِ ، يُغتَفَرُ مَعَ رِضَى العامَّةِ . [٢] به درستى كه خشم عمومى ، به خشنودى خواص ، زيان رساند ، و خشم خواص ، با رضايت عمومى قابل گذشت است . امام على عليه السلام ، به كارگزاران سفارش مى كرد كه با مردم، مهربان باشند و با آنها