قيمَةُ كُلِّ امرِئٍ ما يَعلَمُهُ . [١] ارزش هر انسان به اندازه چيزى است كه مى داند . العِلمُ أصلُ كُلِّ خَيرٍ . الجَهلُ أصلُ كُلِّ شَرٍّ . [٢] دانش، پايه هر خوبى ، و نادانى پايه هر بدى است . همچنين تأكيد داشت كه نياز مردم به دانش و تحصيل اخلاق شايسته، بيش از نيازهاى اقتصادى آنهاست: إنَّ النّاسَ إلى صالِحِ الأَدَبِ أحوَجُ مِنهُم إلَى الفِضَّةِ وَالذَّهَبِ . [٣] به درستى كه مردم، به فرهنگ نيكو نيازمندترند از طلا و نقره . إنَّكُم إلَى اكْتِسابِ الأَدَبِ أحوَجُ مِنكُم إلَى اكْتِسابِ الفِضَّةِ وَالذَّهَبِ . [٤] به درستى كه شما به كسب ادب و فرهنگ، نيازمندتريد از كسب طلا و نقره. اگر مسئله را از زاويه ديگر بنگريم، در آموزه هاى الهى به اين نكته تصريح شده است كه فلسفه وحى و راز نبوّت و چرايى حكومت در مكتب رسولان، آموزش و پرورش انسان ها، جهل زدايى و برانگيختن خِرَدهاست و على عليه السلام كه بيشتر از هر كسى ذهن، زبان و كردارش، مبيّن و مفسّر فرهنگ نبوى بوده است، اين حقيقت را به گونه اى بس زيبا در خطابه هايش برنموده است [٥] و ضرورت پرداختن به فرهنگ و ادب مردمان، و تقدّم آموزش و پرورش بر آب و نان انسان، و تأكيد بر گسترش فرهنگ را در كنار ابعاد ديگر زندگى ، در سيره عملى خود نيز به روشنى عرضه كرده

[١] بنگريد به : علم و حكمت در قرآن و حديث : ١ / ٣٠.[٢] علم و حكمت در قرآن و حديث : ١ / ٣٠ . براى آگاهى بيشتر با متونى كه دلالت بر تقدّم توسعه فرهنگى بر توسعه اقتصادى دارند، به فصل دوم از بخش اوّل آن كتاب نگاه كنيد .[٣] غرر الحكم : ٣٥٩٠ .[٤] غرر الحكم : ٣٨٣٥ .[٥] از جمله ر .ك : نهج البلاغة : خطبه ١ و ٢ .