١١٥.امام على عليه السلام ـ در نامه اش به كعب بن مال ـ در نامه اش به كعب بن مالك [١] ـ روستاهاى سواد [٢] برسى. در آن جا از كارگزاران من در منطقه دجله وعُذَيْب [٣] پرس وجو كن و در رفتار آنان بنگر. آن گاه به بِهْقُبادات [٤] برگرد و كار آن را بر عهده گير، و در دايره سرپرستى اى كه خداوند به تو داده ، از او پيروى كن و بدان كه كار فرزند آدم، بايگانى شده و بدان ، پاداش داده مى شود. نيكى به جا آر. خداوند، ما و تو را به نيكى موفّق دارد ؛ و در كارهايت راستى را نشانم ده. و السلام! [٥]

١١٦.امام على عليه السلام ـ در عهد نامه اش به مالك ا آن گاه، در امر كارگزارانت بنگر و آنان را با آزمودن ، به كار گير... و رفتار آنان را وارسى كن. ديده بانانى صداقت پيشه و وفادار به سويشان گسيل دار؛ چرا كه وارسى پنهانى ، آنان را به امانتدارى و ملايمت با شهروندان وا دارد؛ و خود را از كارگزارانت واپاى . اگر يكى از آنها دست به خيانتى زد و گزارش ديده بانان تو بر آن خيانت ، هم داستان بود، بدين گواه، بسنده كن و كيفر او را با تنبيه بدنى بدو برسان و آنچه به دست آورده، بستان. پس او را خوار بدار و خيانتكار شمار و طوق بدنامى را در گردنش بياويز. [٦]

١١٧.امام على عليه السلام ـ در عهد نامه اش به مالك ا سپس از گماشتن بازرسانى امين و حقگوى نزد مردم ، فروگذارى مكن تا آزمون [ و حُسنِ خدمت] هر آزمايش داده اى را ثبت كنند تا آنان ، اعتماد يابند كه به حُسنِ خدمتشان آگاهى . [٧]

[١] سواد از سرزمين ها و روستاهاى عراق است كه در زمان عمر بن خطاب به دست مسلمانان فتح شد. از آن رو آن را سواد گويند كه پوشيده از نخلستان و درخت و كشت بود.[٢] عُذَيْب، آبگاه بنى تميم است و اولين آبى است كه مسافران در بيابان به هنگام حركت از كوفه به سمت مكه با آن مواجه مى شوند.[٣] بِهْقُباد، نام سه آبادى بغداد در اطراف شطّ فرات است .[٤] تاريخ اليعقوبى : ٢ / ٢٠٤ .[٥] نهج البلاغة : نامه ٥٣ ، تحف العقول : ١٣٧ ، دعائم الإسلام : ١ / ٣٦١.[٦] تحف العقول : ١٣٣ .