انگیزه سیاسی مأمون در ترویج مکتب ارسطوئی - حسینیبیان، سیدمهدی - الصفحة ١٣٣ - مناظرات دیگر امام رضا
شِیخ صدوق به نقل از ابوالصلت هروِی مِینوِیسد که امام رضا علِیهالسلام با هر گروه و ملتِی از مردم، با زبان خود آنها سخن مِیگفت. به خدا سوگند او از خود آنها به زبان محلِیشان داناتر و فصِیحتر صحبت مِیکرد:
«عِیون أخبار الرِّضاعلِیهالسلام عن أبِی الصَّلتِ الهَرَوِی: كانَ الرِّضاعلِیهالسلام ِیُكلّمُ النّاسَ بِلُغاتِهم و كانَ و اللّهِ أفْصَحَ النّاسِ و أعلَمهم بكلِّ لسانٍ و لُغةٍ، فقلتُ لَه ِیَوماً: ِیا بنَ رسولِ اللّهِ، إنِّی لَأعجَبُ مِن معرفَتِكَ بهذهِ اللّغاتِ على اختلافِها! فقالَ علِیهالسلام: ِیا أبا الصَّلْتِ، أنا حُجّةُ اللّهِ على خلقِهِ و ما كانَ اللّهُ لِِیتّخذَ حُجّةً على قومٍ و هُو لا ِیعرِفُ لغاتِهِم، أ وَ ما بَلَغكَ قَولُ أمِیرِ المؤمنِینَ علِیهالسلام: اُوتِِینا فَصْلَ الخِطابِ؟! فهلْ فصلُ الخِطابِ إلّا معرِفةُ اللّغاتِ؟.[١]
شِیخ صدوق= در عِیون أخبار الرضاعلِیهالسلام - به نقل از ابا صلت هروى - مِیگوِید: امام رضا علِیهالسلام با مردم به زبان خودشان صحبت مىکرد و به خدا قَسم به هر زبانى، از اهل آن زبان داناتر و گوِیاتر سخن مىگفت. روزى به اِیشان عرض كردم: ِیابن رسول اللّه! من از آشناِیى شما به زبانهاى گوناگون در شگفتم! فرمود: اى ابا صلت! من حجّت[٢] خدا بر آفرِیدگان او هستم و خداوند حجّتى را براى مردم قرار نمىدهد كه زبان آنها را نداند. آِیا نشنِیدهاى كه امِیر
١. عِیون أخبار رضاعلِیهالسلام، ج٢، ص٢٢٨، ح٣.
٢. الحجة ما ِیحتج به علِی الخصم: حجت ِیعنِی آن حرفِی که به واسطه او بر خصم دلِیل إقامه شود تا او را قانع کند.