انگیزه سیاسی مأمون در ترویج مکتب ارسطوئی - حسینیبیان، سیدمهدی - الصفحة ٣٤ - عقل و شبهِ عقل
جاِیگاه عقل در رواِیات
عقل و فرمانبردارِی از خدا
«عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا رَفَعَهُ إِلَى أَبِِی عَبْدِ اَللَّهِ علِیهالسلام قَالَ: قُلْتُ لَهُ: مَا اَلْعَقْلُ؟ قَالَ: مَا عُبِدَ بِهِ اَلرَّحْمَنُ وَ اُكْتُسِبَ بِهِ اَلْجِنَانُ. قَالَ: قُلْتُ: فَالَّذِِی كَانَ فِِی مُعَاوِِیةَ؟ فَقَالَ: تِلْكَ اَلنَّكْرَاءُ تِلْكَ اَلشَِّیطَنَةُ وَ هِِیَ شَبِِیهَةٌ بِالْعَقْلِ وَ لَِیسَتْ بِالْعَقْل»؛[١]
راوِی مِیگوِید: از امام صادق علِیه السلام پرسِیدم عقل چِیست؟ فرمود: عقل چِیزِی است که بوسِیله آن خدا عبادت مِیشود و بهشت کسب مِیشود. عرض کردم: پس آنچه در معاوِیه بود چه بود؟حضرت فرمود: آن شِیطنتِی است شبِیه به عقل و هرگز آن عقل نِیست.
عقل و شبهِ عقل:
لازم به توضِیح است که مشاعر حِیوانِی «محل شعور و ادراک حِیوانِی» که انسان به آن اجزاء، عالم مُلک «طبِیعت» را درک
١. کافِی (ط ـ دار الحدِیث)، ج١، ص٢٥.