انگیزه سیاسی مأمون در ترویج مکتب ارسطوئی - حسینیبیان، سیدمهدی - الصفحة ٧٨ - ترجمه مناظره امام رضا
جَاءَتِ الْأَخْبَارُ مِنْ ثِقَاتِ أَصْحَابِ مُوسَى علِیهالسلام أَنَّهُ فَعَلَ ذَلِكَ؟ قَالَ: بَلَى. قَالَ علِیهالسلام: فَكَذَلِكَ أَِیضاً أَتَتْكُمُ الْأَخْبَارُ الْمُتَوَاتِرَةُ بِمَا فَعَلَ عِِیسَى ابْنُ مَرِْیمَ علِیهماالسلام فَكَِیفَ صَدَّقْتُمْ بِمُوسَى علِیهالسلام وَ لَمْ تُصَدِّقُوا بِعِِیسَى علِیهالسلام ؟ فَلَمْ ِیحِرْ جَوَاباً!
قَالَ الرِّضَا علِیهالسلام: وَ كَذَلِكَ أَمْرُ مُحَمَّدٍ٦ وَ مَا جَاءَ بِهِ وَ أَمْرُ كُلِّ نَبِِی بَعَثَهُ اللَّهُ وَ مِنْ آِیاتِهِ أَنَّهُ كَانَ ِیتِِیماً فَقِِیراً رَاعِِیاً أَجِِیراً لَمْ ِیتَعَلَّمْ كِتَاباً وَ لَمْ ِیَخْتَلِفْ إِلَى مُعَلِّمٍ، ثُمَّ جَاءَ بِالْقُرْآنِ الَّذِِی فِِیهِ قِصَصُ الْأَنْبِِیاءِ: وَ أَخْبَارُهُمْ حَرْفاً حَرْفاً وَ أَخْبَارُ مَنْ مَضَى وَ مَنْ بَقِِی إِلَى ِیوْمِ الْقِِیامَةِ ثُمَّ كَانَ ِیخْبِرُهُمْ بِأَسْرَارِهِمْ وَ مَا ِیعْمَلُونَ فِِی بُِیوتِهِمْ وَ جَاءَ بِآِیاتٍ كَثِِیرَةٍ لَا تُحْصَى. قَالَ رَأْسُ الْجَالُوتِ: لَمْ ِیَصِحَّ عِنْدَنَا خَبَرُ عِِیسَى علِیهالسلام وَ لَا خَبَرُ مُحَمَّدٍ٦ وَ لَا ِیجُوزُ لَنَا أَنْ نُقِرَّ لَهُمَا بِمَا لَا ِیصِحُّ. قَالَ الرِّضَا علِیهالسلام: فَالشَّاهِدُ الَّذِِی شَهِدَ لِعِِیسَى علِیهالسلام وَ لِمُحَمَّدٍ٦ شَاهِدُ زُورٍ! فَلَمْ ِیحِرْ جَوَاباً»![١]
ترجمه مناظره امام رضا علِیهالسلام با جاثلِیق:
حضرت فرمود: «وَ لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِِی الْعَظِِیمِ» هر نِیرو و قدرتى از جانب خداوند است! بامدادان، فضل بن سهل نزد ما آمد و گفت: قربانت گردم، پسرعموِیت منتظر شماست و همه علماء و مدعوِّین آمدهاند، كى تشرِیف مىآورِید؟حضرت فرمودند: شما زودتر بروِید، من هم - بهخواست خدا - خواهم آمد. سپس وضوء گرفته، مقدارى سوِیق (نوشِیدنى ِیا آش و ِیا حلِیم) مِیل فرمودند و
١. عِیون أخبار الرضا٧، ج١، ص١٦٧.