آرى، اين اخبار كه از كتب آسمانى و به خصوص تورات و زبور و انجيل و به وسيله احبار و رهبان و حكما و علما و كاهنان نقل مى‌شد در بين مردم رايج بود، تا شب هفدهم ربيع الاول با ولادت آن نور ملكوتى و موجود ربانى و شخصيت الهى تحقق عينى يافت.

چون از مادر پاك و پاكيزه‌اش كه در اعمال و اخلاق و رفتار و كردار بر آيين ابراهيم بود متولد شد، سر به آسمان برداشت، سپس به سجده آمد، آن گاه نورى از او درخشيد كه مابين مشرق و مغرب را در معرض ديد مادر گذاشت.

اين وضعيت را وقتى به يكى از احبار يهود گفتند، در تأويلش گفت: آوازه‌اش روى زمين را مى‌گيرد و از جانب خدا به امر عظيمى مأمور مى‌شود.

شعر اديب الممالك در ولادت پيامبر اكرم ٦‌

ميرزا صادق خان اديب الممالك فراهانى در اشعارى نغز و بى‌نظير اتفاقات شب ولادت آن حضرت را چنين آورده:

برخيز شتر بانا بر بند كجاوه‌		كز چرخ همى گشت عيان رايت كاوه‌
در شاخ شجر برخاست آواى چكاوه‌		وز طول سفر حسرت من گشت علاوه‌
بگذر بشتاب اندر از رود سماوه‌		در ديده من بنگر درياچه ساوه‌

وز سينه‌ام آتشكده پارس نمودار

از رود سماوه زره نجد و يمامه‌		بشتاب و گذر كن به سوى ارض تهامه‌
بردار پس آن كه گهر افشان سر خامه‌		اين واقعه را زود نما نقش به نامه‌
در ملك عجم بفرست با پر حمامه‌		تا جمله ز سر گيرند دستار و عمامه‌

جوشند چو بلبل به چمن كبك به كهسار

با ابرهه گو خير به تعجيل نيايد		كارى كه تو مى‌خواهى از فيل نيايد
رو تا به سرت جيش ابابيل نيايد		بر فرق تو و قوم تو سجيل نيايد

تا دشمن تو مهبط جبرييل نيايد		تاكيد تو در مورد تضليل نيايد

تا صاحب خانه نرساند به تو آزار[١]

كرامتى از آيت الله حايرى در مورد شعر اديب الممالك‌

از يكى از شاگردان مؤمن و با تقواى حضرت آيت الله العظمى حايرى مؤسس حوزه علميه قم شنيدم كه در شب ولادت رسول اسلام ٦ شب هفدهم ربيع الاول مجلس جشنى در يكى از محلات قم برپا بود، آيت الله حايرى در آن مجلس شرف حضور داشت، آهى از دل پرشوق كشيد و گفت:

در اين مجلس جاى حاج سيد على اصغر اراكى خالى است كه با آن صداى گرم و دلنوازش اشعار اديب الممالك را در ولادت رسول اسلام ٦ بخواند و به مجلس حال و نورانيت ببخشد، ساعتى نگذشت كه حاج سيد على اصغر وارد مجلس شد، به محضر آيت الله حايرى سلام كرد و ولادت خاتم انبيا را تبريك گفت، آيت الله حايرى فرمود: تو كجا و شهر قم و اين مجلس؟!!

عرضه داشت: از اراك قصد تهران داشتم، چون ماشين به قم رسيد خراب شد، راننده گفت: احتمالا تا صبح در قم بمانيم، من بسيار خوشحال شدم پيش خود گفتم در اين شب ولادت به زيارت بروم سپس مجلس جشن و سرورى را پيدا كرده در آنجا شركت كنم تا از معنويت پيامبر اسلام ٦ بهره‌مند شوم، آيت الله حايرى‌

[١] - اديب الممالك فراهانى.