روح از نظر دين، عقل و علم روحى جديد - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٢٣٨ - ٣ - ارواح در برزخ چه مى كنند؟
بلى استنباط ما از قرآن اين شده كه كفار همه يا غير خالص الكفرها حيات برزخى ندارند تا چه رسد كه معذب باشند.
و اما نفى تنعّم از مسلمانان غير خالص الايمان- تا چه رسد به نفى حيات از آنان- بسيار مشكل است و صحيح ضريس و محمد بن مسلم چنانچه گذشت با هم تعارض دارند.
بهر حال سؤال درباره ارواح مؤمنين بحال خود باقى است، كه ارواح مذكور چه مشاغلى در برزخ دارند كه زندگانى آنان را از يكنواختى ملالتبار و كسالتآور بيرون آورد؟ خوردن و ديدار با آشنايان بالاخره امر عادى مىگردد و نمىتواند كه براى هميشه راحتآفرين و به زندگانى محتواى ارضاكنندهاى بدهد.
عين همين سؤال درباره زندگانى ابدى و جاويد بهشتيان نيز جارى است، كه در آينده آن را بيان خواهيم كرد.
بلى تجربه دنيائى ما گواه است كه آنچه زندگانى را گوارا مىسازد، تحصيل علم و نشر آن، اعمال نيك و صالح به منظور تقرب به خدا و بدست آوردن رضاى او يا براى تحصيل نعمتهاى بهشتى و درجات اخروى (براى مؤمنين) و تحصيل مال، مقام، پول، آبرو و موقعيتهاى اجتماعى و رفع نيازهاى بدنى و روانى، و استحكام و ادامه امور مذكور مىباشد، وگرنه بيكارى حتى با تنعم و استفاده از نعمتها و عدم مزاحمت در درازمدت ملالآور و خستهكننده و يكنوع عذابى خواهد بود و اين عذاب در بهشت منتفى و در برزخ نبايد به مؤمنين كه مستحق آن نيستند حداقل به خالص الايمانها