روح از نظر دين، عقل و علم روحى جديد - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٨١ - ٥ - عذاب قبر تا چه زمان؟
علت گذاشتن جريده (چوب درخت خرما) با مرده سئوال مىكند، مىفرمايد:
يتجافى عنه العذاب و الحساب مادام العودر طبا، قال: و العذاب كله فى يوم واحد فى ساعة واحدة قدر ما يدخل القبر و يرجع القوم. و انما جعلت السعفتان لذلك، فلا يصيبه عذاب و لا حساب بعد جفو فهما ان شاء الله.[١]
مادامى كه چوب تر است عذاب و حساب به ميت نمىرسد فرمود: و همه عذاب در يك روز در يك ساعت است به مقدارى كه مرده را به قبر مىبرند و مردم برمىگردند، و قرار دادن دو شاخه درخت خرما با مرده تنها به همين منظور است، و بعد از خشك شدن (آن دو چوب) عذاب و حسابى، انشاء الله، به مرده نمىرسد.
صدوق ره نيز اين حديث صحيح السند را از زراره، در كتاب بسيار معتبر خود (الفقيه)، نقل كرده است و به جاى جمله (قال العذاب كله) چنين نقل كرده است، (انما الحساب و العذاب كله فى يوم واحد)[٢].
از اين حديث دو مطلب در اين مقام ثابت مىشود:
١- سؤال و عذاب ميت، هميشگى و تا روز قيامت و در همه برزخ مداوم نيست، بلكه پس از يك ساعت در بدو ورود مرده به قبر، پايان مىپذيرد، و در اين موضوع مؤمن و كافر و اصناف مكلفين يكسانند،
[١] - كافى ج ٣ ص ١٥٢ نسخه كامپيوتر.
[٢] - الفقيه ج ١ ص ١٤٥ نسخه كامپيوتر، و به نقل صاحب وسايل اين حديث در علل صدوق نيز نقل شده است.