فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٨ - جزئيت و بلند خواندن بسمله

أبتر أو أجذم؛ (٤٥)

هركار مهمى كه با بسم اللّه‌ آغاز نشود، بى سرانجام و نا تمام است.

آشكاراست كه قرآن برترين كتابى است كه خداوند به پيامبران و رسولانش وحى كرده است و هر سوره‌اى از آن داراى اهميت و عظمتى است كه خداوند با آن با بشر تحدى كرده وكسى نتوانسته مثل آن را بياورد. بنابراين آيا ممكن است قرآن بى سرانجام و ناتمام باشد؟

نماز، مايه رستگارى و بهترين عمل است؛ همچنان كه همواره بر مناره‌ها و منابر ندا داده مى‌شود و هر مسلمانى آن را مى‌شناسد و بعد از ايمان به خدا و كتب او و رسولانش، هيچ چيزى تا روز قيامت، همسنگ آن نيست. با اين حساب، آيا ممكن است خداوند چنين عملى را بى سرانجام و ناتمام آغاز كرده باشد؟ هرگز هيچ نيكوكار يا نابكارى، چنين سخنى نمى‌گويد. اما پيشوايان خوشنامى چون، مالك و اوزاعى و ابوحنيفه از اين لوازم غفلت كرده‌اند. هر مجتهدى در استنباط احكام شرعى اگر خطا كند، معذور است و اگر به حقيقت برسد، مأجور است. (٤٦)

لزوم بلند خواندن بسمله

در بحث گذشته ثابت شد كه بسمله جزئى از فاتحة الكتاب است، براين اساس، اين سوره بدون قرائت بسمله تمام نيست. اما حكم بلند خواندن اين آيه مانند حكم ديگر آيات اين سوره است؛ يعنى اگر نماز از نمازهاى جهرى باشد، و دليلى بر جواز آهسته خواندن آن وجود نداشته باشد، بلند خواندن آن واجب است. علاوه بر اين، روايات بسيارى بر لزوم بلند قرائت كردن آن وجود دارد، از جمله :

١. حاكم از ابوهريره روايت كرده است:«رسول خدا بسم اللّه‌ الرحمن