فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٧٢ - فقه سياسى امام على آرمانگرايى يا واقعگرايى احمد مبلغى
به خود مشغول مىكند سياست باشد. ورودىهاى سياست به محدوده فقه بسيار ولى حساس و نيازمند كارى دو چندان است.
از آن جا كه پاسخ سريع و تا حدى يك نواخت و منسجم به ورودىهاى عرصه سياست لازم است، راه مطلوب اين است كه علاوه بر پرداختن فقهى به تكمسألههاى سياسى، بكوشيم تا در تلاشى پسينى - يعنى مرحلهاى پيش از پرداختن مستقيم به دادهها و ورودىهاى سياست به عرصه فقه - نظريه فقهى اسلام را درباره سياست و مسائل كلان آن تبيين نماييم. ارايه نظريه به ما كمك مىكند كه در مواجهه با رويكردهاى جديد دانش سياست يا رخدادهاى به شدت نو شونده عرصه سياست از قبل آماده باشيم و رويكردى روشنگرانه را در اختيار بگيريم. در اين حالت علاوه بر آن كه بر سرعت سرسام آور دادههاى سياست به فقه فائق خواهيم آمد به سطح مطلوبى از وحدت رويه نيز در ارايه احكام فقه سياسى دست خواهيم يافت. فقه سياسى اگر بيش از حد طبيعى گرفتار سلايق اشخاص گردد دچار از هم گسيختگى و متفاوت بودن اجزاى آن با يكديگر از لحاظ مبانى فلسفى خواهد شد و در نتيجه به عدم توانايى بر پاسخگويى دچار خواهد گشت. پيمودن اين مسير اگرچه براى بسيارى از بخشهاى فقه پيشنهاد مىشود ولى براى فقه سياسى از يك ضرورت غير قابل فرو نهادن برخوردار است. در مثل اگر پيرامون واقع گرايى و آرمان گرايى نظريهاى بر پايه فقه ارايه گردد راه براى پاسخگويى به اين كه آيا دروغ در عالم سياست جايز است يا نه و امثال اين پرسشها باز مىگردد.
نظريهسازى فقهى سبب خواهد شد كه ميان تلاشهاى فقيهان و دستاوردهاى نوين علوم سياسى ارتباطى علمى برقرار شود؛ چرا كه نظريهپردازى به جدّ نيازمند آشنايى با تحولات علمى و دستاوردهاى مطالعاتى مىباشد. از سوى ديگر اگر فقه سياسى در چارچوب نظريههاى فقه سياسى كلاننگر و مجموعه ساز، سامان يابد ظرفيتهاى لازم را براى ايفاى نقشهاى راهبردى پيدا خواهد كرد و از آن جا كه رويكرد مطالعات نوين علوم سياسى عموما طرح مباحث كاركردى و تبيين روشها و نگرشهايى راهبردى است، فقه سياسى نيز با رويكرد نظريه محور، به نوعى به طرح راهبردها و تأكيد بر كاركردها نايل