دانشنامه امام علی علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٢٦ - حرکات زمین
در ضمن خطبه ٩٠ نهجالبلاغه میفرماید:... و عدل حرکاتها بالراسیات من
جلامیدها؛ خداوند حرکات زمین را به وسیله کوهها و اجسام سنگین تعدیل نمود.
شهرستانی
در شرح این جمله آورده: ظاهر این کلام این است که کوههای سنگین و سنگهای
سخت سبب شده که زمین به واسطه عروض حرکات گوناگون مضطرب نشود، و نیز در اثر
تعارض جاذبهها و دافعهها تعادل خود را از دست ندهد و سپس میگوید:
دانشمندان قرن ما حرکتهای زیادی برای زمین قائل شدهاند که مشهورترین آنها
پنج حرکت است؛ و فیلکس ورنه فرانسوی، از دانشمندان یازده حرکت برای زمین
نقل کرده است، و من هشت حرکت را از آنها انتخاب کرده و مینگارم:
١- حرکت محوری شبانه روزی
٢- حرکت سالیانه و انتقالی زمین به دور خورشید
٣- حرکت اقبالی.
٤- حرکت نقطه اوج و حضیض کره زمین.
٥- حرکت تقدیم اعتدال پاییزی و بهاری.
٦- حرکت ارتعاشی قمری.
٧- حرکت ارتعاشی شمسی.
٨- حرکت تبعی. [١] .
پی نوشت ها:
(١) الهیئه والاسلام، ص ٨٣.