دانشنامه امام علی علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٩٣ - پاسخ به شبهات حکمیت
شخصی از یاران امام علی علیه السلام پرسید:
یا امیرالمؤمنین، در آغاز ما را از حکمیت نهی کردی، سپس آن را پذیرفتی، نمیدانیم کدامین نظر شما را درست بدانیم.
حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام در پاسخ او فرمود:
هذَا
جَزَاءُ مَنْ تَرَکَ الْعُقْدَةَ! أَمَا وَاللَّهِ لَوْ أَنِّی حِینَ
أَمَرْتُکُمْ بِهِ حَمَلْتُکُمْ عَلَی الْمَکْرُوهِ الَّذِی یجْعَلُ
اللَّهُ فِیهِ خَیراً، فَإِنِ اسْتَقَمْتُمْ هَدَیتُکُمْ وَإِنِ
اعْوَجَجْتُمْ قَوَّمْتُکُمْ، وَإِنْ أَبَیتُمْ تَدَارَکْتُکُمْ، لَکَانَتِ
الْوُثْقَی، وَلکِنْ بِمَنْ وَإِلَی مَنْ؟ أُرِیدُ أَنْ أُدَاوِی بِکُمْ
وَأَنْتُمْ دَائِی، کَنَاقِشِ الشَّوْکَةِ بِالشَّوْکَةِ، وَهُوَ یعْلَمُ
أَنَّ ضَلْعَهَا مَعَهَا!
علل شکست کوفیان و پذیرش «حکمیت»
(این سزای کسی است که بیعت با امام خود را ترک گوید، و پیمان بشکند.
به
خدا سوگند: هنگامی که شما را به جنگ با معاویه فرا خواندم، خوشایندتان
نبود، ولی خداوند خیر شما را در آن قرار داده بود، اگر مقاومت میکردید،
شما را راهنمائی میکردم و اگر به انحراف میرفتید شما را به راه راست
برمیگرداندم، اگر سرباز میزدید، دوباره شما را برای مبارزه آماده
میکردم، در آن صورت وضعیتّی مطمئن داشتیم. امّا دریغ، با کدام نیرو بجنگم؟
و به چه کسی اطمینان کنم؟ شگفتا، میخواهم به وسیله شما بیماریها را درمان
کنم ولی شما درد بی درمان من شدهاید، کسی را میمانم که خار در پایش رفته
و با خار دیگری میخواهد آن را بیرون کشد، در حالی که میداند خار در تن
او بیشتر میشکند و بر جای میماند.) [١] .
پی نوشت ها:
(١) کتاب عقد الفرید ج ٢ ص ١٦٥: ابن عبد ربّه، و ارشاد مفید ص ١٣٩، و اختصاص شیخ مفید ص ١٥٣، و احتجاج طبرسی ج ١ ص ٢٧٣.