دانشنامه امام علی علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٤٤٦ - کاربرد هنر نمایش در فلسفه احکام
برخی از زنان مدینه خدمت امام علی علیه السلام رسیدند و گفتند:
چرا
خداوند اجازه داد تا مردان، همسران متعدد بگیرند؟ و در حالیکه زن دارند با
زنان دیگر ازدواج کنند؟ امّا زنان که دارای همسر هستند، نمیتوانند مرد یا
مردان دیگری را انتخاب کنند؟
چرا خداوند بین زن و مرد تفاوت قائل شده است؟
حضرت
امیرالمؤمنین علیه السلام که کانون ادب و اخلاق بود، از نظر گفتاری وارد
بحث و برّرسی نشد، بلکه با شیوههای نمایشی فلسفه احکام الهی را به زنان
فهماند دستور داد:
تا هر یک از بانوان ظرفی پُر از آب آوردند.
فرمود: آبها را در داخل ظرف بزرگی ریختند.
وقتی آبها مخلوط شد فرمان داد تا:
هر زنی آب ظرف خود را بردارد!!
زنان با شگفتی گفتند:
یا امیرالمؤمنین علیه السلام این کار محالی است، پس از مخلوط شدن آبها نمیشود آن را باز شناخت.
حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام فرمود:
به همین دلیل نیز زن شوهردار نمیتواند مرد دیگری داشته باشد زیرا اصالت فرزند و اصالت خانواده در خطر است. [١] .
(در
برخی از منابع آمده است که امام دستور داد تا هر زنی تخم مرغی آورده در یک
ظرف بزرگی بشکنند و پس از مخلوط شدن زردهها و سفیدهها فرمود: تا هر کدام
تخم مرغ مخصوص خود را بردارد.)
ارزش این شیوه رفتاری آن است که امام
علی علیه السلام روشهای نمایشی (دراماتیک) و هنر تجسّمی را در فلسفه احکام
و تبیین حلال و حرام بگونهای بکار میگیرد که مباحث ارزشمند علمی فقهی را
زنان آن روزگاران به سادگی درک کنند.
پی نوشت ها:
(١) بحارالانوار ج ٤٠ ص ٢٦٦، نقل از روض الجنان ابوالفتوح رازی.