دانشنامه امام علی علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٨٦ - حقوق مراجعه کنندگان
بسیاری از مردم دارای مشکلات فراوانی هستند که با مراجعه به دولت مردان و ادارات مربوط به آن گرفتاری های آنان برطرف خواهد شد.
مراکز اداری و دولتی پناهگاه امت اسلامی برای رفع نیازها و نیازمندی هاست که به همین علّت، «حقوق مراجعه کنندگان» مطرح میشود
که امام فرمود:
وَاجْعَلْ
لِذَوِی الْحَاجَاتِ مِنْکَ قِسْماً تُفَرِّغُ لَهُمْ فِیهِ شَخْصَکَ،
وَتَجْلِسُ لَهُمْ مَجْلِساً عَامّاً فَتَتَوَاضَعُ فِیهِ لِلَّهِ الَّذِی
خَلَقَکَ، وَتُقْعِدَ عَنْهُمْ جُنْدَکَ وَأَعْوَانَکَ مِنْ أَحْرَاسِکَ
وَشُرَطِکَ، حَتَّی یکَلِّمَکَ مُتَکَلِّمُهُمْ غَیرَ مُتَتَعْتِعٍ،
فَإِنِّی سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِصلی الله علیه وآله یقُولُ فِی غَیرِ
مَوْطِنٍ:
«لَنْ تُقَدَّسَ أُمَّةٌ لَا یؤْخَذُ لِلضَّعِیفِ فِیهَا حَقُّهُ مِنَ الْقَوِی غَیرَ مُتَتَعْتِعٍ».
ثُمَّ
احْتَمِلِ الْخُرْقَ مِنْهُمْ وَالْعِی، وَنَحِّ عَنْهُمُ الضِّیقَ
وَالْأَنْفَ یبْسُطِ اللَّهُ عَلَیکَ بِذلِکَ أَکْنَافَ رَحْمَتِهِ،
وَیوجِبُ لَکَ ثَوَابَ طَاعَتِهِ.
وَأَعْطِ مَا أَعْطَیتَ هَنِیئاً، وَامْنَعْ فِی إِجْمَالٍ وَإِعْذَارٍ!
«پس
بخشی از وقت خود را به کسانی اختصاص ده که به تو نیاز دارند، تا شخصاً به
امور آنان رسیدگی نمایی، و در مجلس عمومی با آنان بنشین و در برابر خدایی
که تو را آفریده فروتن باش، و سربازان و یاران و نگهبانان خود را از سر
راهشان دور کن تا سخنگوی آنان بدون اضطراب در سخن گفتن با تو گفتگو کند، من
از رسول خداصلی الله علیه وآله بارها شنیدم که میفرمود:
«ملّتی که حق ناتوانان را از زورمندان، بی اضطراب و بهانهای باز نستاند، رستگار نخواهد شد»
پس
درشتی و سخنانان ناهموار آنان را بر خود هموار کن، و تنگ خویی و خود بزرگ
بینی را از خود دور ساز تا خدا درهای رحمت خود را به روی تو بگشاید، و تو
را پاداش اطاعت ببخشاید، آن چه به مردم میبخشی بر تو گوارا باشد، و اگر
چیزی را از کسی باز میداری با مهربانی و پوزش خواهی همراه باشد.» [١] .
پی نوشت ها:
(١) نامه ١٠٩: ٥٣ نهجالبلاغه، معجمالمفهرس محمد دشتی