گزيده دانشنامه امام حسين عليه السلام - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٨١
درآمد
امام حسين عليه السلام ٢٥ سال از عمر خويش را در دوران خلفا گذراند . ايشان در ابتداى خلافت خليفه اوّل ، هفت ساله و در آغاز خلافت خليفه دوم ، نُه ساله و در شروع خلافت خليفه سوم ، نوزده ساله بود . مشخّصه هاى عمومى اين ٢٥ سال را چنين مى توان برشمرد :
١ . اظهار علاقه خلفا به امام حسين عليه السلام
امام حسين عليه السلام و همچنين برادر بزرگ ترش امام حسن عليه السلام ، به دليل كمالات شخصى، خانوادگى و نيز فضايل فراوانى كه مردم از زبان پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در باره آن دو ، به تكرار شنيده بودند، در جامعه اسلامى ، محبوبيت خاصّى داشتند . اين مسئله و شرايط سياسى ـ اجتماعى آن روز ، ايجاب مى كرد كه رهبران سياسى آن روز براى آن دو ، احترام خاصّى قائل شوند. خليفه دوم ، بارها اظهار داشت : «شما همچون پسران خودم هستيد و بر سر ما جاى داريد» و سهم ايشان را از بيت المال ، مانند سهم پدرشان (امير مؤمنان عليه السلام ) قرار داد. نيز برخى مصادر تاريخى از قول ابن عبّاس آورده اند: عمر بن خطّاب ، حسن و حسين عليهماالسلام را دوست داشت و آن دو را بر فرزندانش مقدّم مى داشت . [١] ابن كثير ، مشابه اين تعبير را در باره عثمان آورده است: عثمان بن عفّان به حسن و حسين عليهماالسلاماحترام مى گذاشت و آن دو را دوست مى داشت . [٢]
[١] تذكرة الخواص : ص ٢٣٤ . [٢] البداية و النهاية : ج ٨ ص ٣٦ و ١٥٠ .