را در اختيار داشتند (٩٠٧ ـ ١١٤٨ ق). صفويان ، هر از چندى كه بر عراقْ تسلّط مى يافتند، تمام تلاش خود را براى تعمير ، بازسازى و گسترش عتبات به كار مى گرفتند. نام صفويان و بعدها قاجاريان ، در جاى جاى عمارات عتبات ، نشان از حضور جدّى آنان در عمارت حرم ائمّه عليهم السلام در عراق دارد.

مزار امام عليه السلام در قرن يازدهم هجرى

شاه عبّاس صفوى ، در سال ١٠٣٢ ق ، به زيارت عتبات عراق رفت و در سال ١٠٣٣ ق ، تلاش بسيارى براى تزيينات داخلى حرم امام حسين عليه السلام انجام داد . در سال ١٠٤٠ ق ، نيز شاه صفى به زيارت عتبات رفت . به دستور او بود كه مسجد واقع در پشتِ سر امام عليه السلام را توسعه دادند و رواقى در شمال حرم ، بنا كردند .

مزار امام عليه السلام در قرن دوازدهم هجرى

بعد از آن كه دوباره عراق تحت سلطه عثمانى ها در آمد، گاه گاه اخبارى در باره توجّه برخى از امراى عثمانى در عراق نسبت به حرم امام حسين عليه السلام نقل شده كه از آن جمله، خبر مربوط به حسن پاشا (حاكم بغداد از ١١١٦ تا ١١٣٦ ق) است كه طى سال هاى ١١٢٧ تا ١١٢٩ ق ، تعميراتى صورت داد. تجديد و بازسازى نهر حسينيه ، از جمله اقدامات حسن پاشا بود. وى همچنين در سال ١١٢٩ ق ، ايوان بارگاه را تعمير كرد و كاروان سراى بزرگى هم در شهر كربلا ساخت تا مورد استفاده زائران قرار گيرد . در روزگار نادرشاه (١١٤٨ ـ ١١٦٠ ق) هم توجّه ويژه به عتبات مقدّس عراق ، وجود داشت و گفته شده است كه همسر او ، گوهرشاه خانم ، دختر شاه سلطان حسين ، مبالغ هنگفتى (بيست هزار نادرى) براى تعمير و تزيين حرم امام حسين عليه السلام ارسال كرد.

مزار امام عليه السلام در قرن سيزدهم هجرى

در دوره قاجار ، نسبت به تعمير و گسترش حرم امام حسين عليه السلام ، همان احساس دوره