دانشنامه امام حسين عليه السلام بر پايه قرآن، حديث و تاریخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٨٦
تأمّلى در گزارش هاى مربوط به دستگيرى مسلم، پس از امان دادن به او
گزارش هايى را كه حاكى از دستگيرى مسلم عليه السلام پس از امان دادن به او هستند ، مى توان به سه دسته تقسيم كرد : ١ . گزارشى كه بيشتر منابع تاريخى نقل كرده اند كه: مسلم عليه السلام ، پيشنهاد امان را قاطعانه رد كرد و در پاسخ محمّد بن اشعث ـ كه اين پيشنهاد را مطرح كرد ـ ، گفت: وأيُّ أمانٍ لِلغَدَرَةِ الفَجَرَةِ ؟! چه اعتمادى به امان اهل نيرنگ و فجور هست؟! سپس با تمثّل به اشعار حُمران بن مالك خَثعَمى ، خطاب به دشمنان حاضر در صحنه نبرد گفت : أقْسَمْتُ لا اُقتَلُ إلّا حُرّا .... سوگند ياد كرده ام كه جز به آزادگى، كشته نشوم . سپس به نبردْ ادامه داد، تا اين كه از پشتِ سر ، مورد اصابت نيزه قرار گرفت و به زمين افتاد و اسير شد . [١] ٢ . گزارشى كه حاكى از آن است كه مسلم عليه السلام پس از درگيرى با دشمن و وارد شدن جراحت هاى بسيار به او و زمينگير شدن ، امان را پذيرفت . [٢]
[١] ر. ك: ص ٢٧٣ ح ١٢٠٧ و ١٢٠٨ و ص ٢٧٥ ح ١٢٠٩ .[٢] ر . ك : ص ٢٨٣ ح ١٢١١ .