پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٣٦ - ب - در دمشق
ب- در دمشق
تاريخنگاران در بيان اينكه امام حسن عليه السّلام در دمشق بر معاويه وارد شده، همداستانند، ولى اختلافشان در اين است كه آيا حضور امام عليه السّلام در آن سامان، يك بار اتفاق افتاده يا بيشتر. البته بر بحث و بررسى اين مسأله سودى مترتب نيست آنچه مهم به نظر مىرسد بررسى راز و رمز سفر آن حضرت به آن ديار است. از چشمانداز ما، هدف امام عليه السّلام از اين سفر جز نشر مكتب اهل بيت عليهم السّلام و پرده برداشتن از واقعيت امر امويان در برابر جامعهاى كه معاويه آن را به گمراهى كشانده و از راه صحيح بيرون برده بود، چيز ديگرى نمىتوانست باشد. دليل بر اين معنا از موضعگيرىهاى امام عليه السّلام و مناظراتى كه با معاويه داشته، پيداست زيرا حضرت بدينوسيله وى را رسوا ساخت.
ولى دستهاى كه بر اين باورند سفر امام عليه السّلام براى گرفتن هداياى معاويه انجام شده از ديدگاه ما، به يكى از روايات جعلى استناد جستهاند كه به هيچ وجه نمىتوان به آن استناد كرد، زيرا امام عليه السّلام به عزت نفس و جوانمردى و عظمت معروف بود و از سويى، آن بزرگوار با دارا بودن زمينهاى حاصلخيزى در مدينه كه درآمد كلانى براى حضرت داشت، افزون بر آن، حقوقى كه از ناحيه مسلمانان شايسته و نكوكار به آن حضرت مىرسيد، وى را از هداياى معاويه بىنياز مىساخت.
به فرض اگر اموالى از طرف معاويه به آن حضرت مىرسيد، امام عليه السّلام آن را براى خود و خانوادهاش هزينه نمىكرد. در روايت آمده كه آن حضرت از آن اموال حتى به مقدار ارزش علفى كه چهارپايان به دهان مىگيرند، بر