نقد نظريه بسط تجربه نبوي - ربانی گلپایگانی، علی - الصفحة ١١٠ - تقش عقل و وحي در تشريع
رسمي مردي از زني خواستگاري و با او ازدواج مي كرد ؛ ديگر اين كه به طور غير رسمي از طريق رفاقت با زني رابطه برقرار مي كرد و هرگاه آن زن از وي باردار مي شد و مي گفت فرزند از اوست ، آن گاه آن مرد با او ازدواج مي كرد ؛ روش ديگر اين بود كه چند مرد با يك زن رابطه ي جنسي داشتند و هرگاه فرزندي به دنيا مي آورد ، آن را به يكي از آنان نسبت مي داد ، كه آن را نكاح مقسّمه مي ناميدند ؛ روش چهارم اين كه زني به طور رسمي با مردهاي مختلف آميزش داشت و حتي پرچمي را بر بام منزل خود مي افراشت و هرگاه فرزندي به دنيا مي آورد ، از طريق قيافه شناسي ، پدر فرزند را تعيين مي كردند . [١]
شريعت اسلام مورد اول را با شرايط ويژه اي به رسميت شناخت و موارد ديگر را زنا شمرد و رابطه ي نامشروع جنسي را حرام كرد و فرمود :
( . . . وَ لا تَقرَبُوا الفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنها وَ ما بَطَنَ . . . ) ؛ [٢] نزديك كارهاي زشت نرويد ، چه آشكار باشد و چه نهان .
و نيز فرمود :
( وَ لا تَقرَبُوا الزِّني إِنَّهُ كانَ فاحِشةً وَ ساءَ سَبِيلاً ) ؛ [٣] و نزديك زنا نشويد كه كار بسيار زشت و بد راهي است .
- در عرف زمان پيامبر ، ربا همانند خريد و فروش رسميت داشت و معروف به شمار مي رفت ؛ اما قرآن كريم با شدّت تمام ربا را نامشروع و حرام دانست و خريد و فروش را به رسميت شناخت . چنان كه مي فرمايد :
( الّذِينَ يَأكُلُونَ الرّبا لا يَقُومُونَ إلاّ كَما يَقُومُ الّذِي يَتَخَبّطُهُ الشَّيطانُ مِنَ المَسِّ ذلِكَ بِأنَّهُم قالوا إنَّمَا البَيعُ مِثلُ الرِّبا وَ أَحَلَّ اللهُ البَيعَ وَ حَرّم الرّبا ) ؛ [٤] كساني كه ربا مي خورند همانند كساني اند كه گرفتار مسّ و خبط شيطاني شده اند ؛ زيرا آنان گفتند خريد و فروش مانند رباست ، در حالي كه خداوند خريد و فروش
[١] شهرستاني ، الملل و النحل ، ج ٢ ، ص ٢٤٦ .
[٢] سوره ي انعام ( ٦ ) ، آيه ي ١٥١ .
[٣] سوره ي اسراء ( ١٧ ) ، آيه ي ٣٢ .
[٤] سوره ي بقره ( ٢ ) ، آيه ي ٢٧٥ .