نقد نظريه بسط تجربه نبوي - ربانی گلپایگانی، علی - الصفحة ٤٩ - فصل چهارم تكامل شخصيت نبوي و بسط شريعت
مجرب تر و لذا دينش فربه تر و كامل تر شد » ، [١] بي اساس و از اقسام مغالطه ي عام و خاص است .
نكته ي ديگري كه در اين باره بايد به آن توجه شود اين است كه اعطاي مقام نبوّت و پيامبري به پيامبران الهي ، مشروط به پشت سرگذاشتن مراحل خاصي از زندگي و آزمون هايي در اين جهان نبوده است . آري – چنان كه پيش از اين ياد آور شديم – از تاريخ پيامبران به دست مي آيد كه غالباً پس از پشت سرگذاشتن آزمون هايي به مقام نبوت رسيده اند . گواه بر اين كه رسيدن به مقام نبوّت مشروط به آزمون هايي در اين جهان نبوده اين است : كه برخي از پيامبران در كودكي داراي مقام نبوّت بودند . چنان كه قرآن كريم درباره ي حضرت عيسي عليه السّلام مي فرمايد :
( فَأشارَت إِلَيهِ قالُوا كَيفَ نُكَلِّمُ مَن كانَ فِي المَهدِ صَبِيّا ، قالَ إِنّي عَبدُ اللهِ آتانِيَ الكِتابَ وَ جَعَلَنِي نَبِيّا ) ؛ [٢] مريم ( در رد اتهاماتي كه برخي از كاهنان يهود متوجه او كرده بودند ) به كودكي كه همراه داشت ، اشاره كرد . آنان گفتند : چگونه با كودكي كه در گهواره است سخن بگوييم ؟ كودك به سخن آمد و گفت : من بنده ي خدا هستم ، خداوند به من كتاب داده و مرا به پيامبري برگزيده است .
و نيز درباره ي حضرت يحيي ( عليه السلام ) مي فرمايد :
( يا يَحيي خُذِ الكِتابَ بِقُوّةٍ وَ آتَيناهُ الحُكْمَ صَبِيّاً ) ؛ [٣] اي يحيي ، با قوّت كتاب را بگير ؛ و در كودكي به وي حكم ( مقام داوري ) عطا كرديم .
بنابراين ، نمي توان در اين باره قاعده اي كلي وضع كرد و گفت مقام نبوّت و پيامبري از جانب خداوند به پيامبران الهي اعطا نگرديد مگر پس از آن كه آنان مراحلي از زندگي را پشت سرگذاشته ، در جريان مشكلات و سختي هاي زندگي آزموده شدند . چنين
[١] بسط تجربه نبوي ، ص ٢٤ .
[٢] سوره ي مريم ( ١٩ ) ، آيه ي ٢٩ – ٣٠ .
[٣] سوره ي مريم ( ١٩ ) ، آيه ي ١٢ .