عكرمه از ابن عباس روايت كرده است كه: كتاب محو و كتاب اثبات، دو كتاب جداگانه هستند و با «ام الكتاب» فرق دارند. از كتاب محو و كتاب اثبات، مطالب تغيير مى‌كند. لكن از «ام الكتاب» چيزى تغيير نمى‌كند. اين مطلب را عمران بن حصين از پيامبر گرامى نيز روايت كرده است.

محمد بن مسلم از امام باقر (ع) روايت كرده است كه: در باره شب قدر از او سؤال كردم. فرمود: در اين شب، خداوند فرشتگان و كاتبان را به آسمان دنيا مى‌فرستد تا حوادث سال و آنچه بمردم مى‌رسد، بنويسند. همه حوادث، تابع مشيت الهى هستند.

خداوند برخى را جلو مى‌اندازد و برخى را عقب. برخى را محو مى‌كند و برخى را اثبات. اصل كتاب پيش خداوند است.

فضيل مى‌گويد: از امام باقر (ع) شنيدم كه: علم، دو نوع است: علمى كه خداوند بفرشتگان و پيامبران آموخته و علمى كه در خزانه غيب الهى است و احدى را بدان دسترسى نيست و هر چه بخواهد در آن ايجاد مى‌كند.

زراره، از حمران، از امام صادق (ع) روايت كرده است كه: امور بر دو دسته‌اند:

امورى كه مشروط و متوقف بر شرايط و عوامل هستند و امور حتمى. آنچه مشروط و متوقف است، بر حسب مشيت الهى قابل تغيير است.

٥- مقصود اين است كه: تنگى رزقها و محنتها و مصائب را در «ام الكتاب» اثبات مى‌كند، آن گاه بوسيله دعا و صدقه، آنها را زايل مى‌سازد. بدينترتيب مى‌خواهد مردم را به توجه بخدا و دعا و صدقه، آنها را زايل مى‌سازد. بدين ترتيب مى‌خواهد مردم را به توجه بخدا و دعا و صدقه، تشويق كند.

٦- بوسيله توبه، گناهان را محو و بجاى آنها حسنات ثبت مى‌كند، چنان كه مى‌فرمايد:(إِلَّا مَنْ تابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ عَمَلًا صالِحاً فَأُوْلئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئاتِهِمْ حَسَناتٍ) (فرقان ٧٠: مگر آنان كه توبه كنند و ايمان آورند و عمل صالح كنند كه خداوند زشتى‌هاى آنها را به نيكى بدل كند) اين وجه از عكرمه است.

٧- مقصود اين است كه برخى از نسلها را منقرض مى‌كند و برخى را نگه‌