ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٤ - مقصود

«عم الرجل صنو ابيه»

يعنى عموى انسان، مثل پدر اوست.

(يُسْقى‌ بِماءٍ واحِدٍ:) اراضى مجاور و باغها و نخلستانها، همگى بآب نهرها يا بآب باران، مشروب ميشوند.

(وَ نُفَضِّلُ بَعْضَها عَلى‌ بَعْضٍ فِي الْأُكُلِ:) برخى از آنها را از لحاظ طعم و رنگ و طبيعت، بر برخى ديگر ترجيح مى‌دهيم، با اينكه آبى كه آنها مى‌خورند، يكى است.

در نتيجه، برخى ترش و برخى شيرين و برخى تلخ ميشوند و اگر اين خاصيتها مربوط به طبيعت آنها بود، نبايد ميان آنها اختلافى باشد، با اينكه زمين و آب و هوا يكى است. اين خود بهترين دليل است بر اينكه اينها داراى آفريدگارى قادر هستند كه آنها را بر طبق حكمت و مصلحت خود به رنگها و طعمهاى مختلف، در مى‌آورد. مقصود از «اكل» ميوه‌اى است كه خورده ميشود.

(إِنَّ فِي ذلِكَ:) ابن عباس گويد: يعنى در اختلاف رنگها و طعمها. برخى گويند:

يعنى در آنچه ذكر شد.

(لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ:) در اختلاف رنگها و طعمها يا در آنچه ذكر شده است، دلايل آشكارى است براى آنهايى كه با عقل خود دلايل را مورد سنجش قرار دهند، بينديشند و استدلال كنند.

جابر گويد: از پيامبر گرامى اسلام شنيدم كه به على (ع) مى‌فرمود:

«الناس من شجر شتى و انا و انت من شجرة واحدة»

يعنى مردم از درختان مختلف هستند و من و تو از يك درخت. آن گاه اين آيه را قرائت فرمود:(وَ فِي الْأَرْضِ قِطَعٌ مُتَجاوِراتٌ وَ جَنَّاتٌ مِنْ أَعْنابٍ ...)