پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٥ - انگيزه اصلى تأليف اين كتاب
نهج البلاغه هنوز دست نخورده است، هنوز مظلوم است هنوز تلاشهاى فراوان و فراوان ديگرى را مىطلبد.
مخصوصا در عصر و زمان ما كه عصر مشكلات پيچيده جوامع انسانى، عصر ظهور مكتبهاى مختلف فكرى، و عصر تهاجم بر اعتقادات و اخلاق و تقوى و فضيلت از سوى دنياپرستان و جهانخواران است، تا راه را براى رسيدن به منافع آلوده و نامشروعشان هموار سازند، آرى در اين عصر، نهج البلاغه تلاش و كوشش و كار بيشترى را مىطلبد. كار تحقيقاتى و گروهى براى يافتن راه غلبه بر مشكلات معنوى و مادّى و فردى و اجتماعى و مقابله با مكتبهاى ويرانگر فكرى و اخلاقى به وسيله آن.
به همين دليل بعد از توفيقى كه در «تفسير نمونه» و «پيام قرآن» بحمد اللّه نصيب اين حقير و جمعى از ياران با وفا شد كه سبب حركت جديدى در باره كارهاى قرآنى و نفوذ بيشتر قرآن و تفسير در مجامع علمى بلكه غالب خانهها گرديد، گروهى از اهل فضل اصرار داشتند كه اكنون «نوبت نهج البلاغه فرا رسيده است» و بايد كارى مشابه تفسير نمونه روى آن انجام گردد، بلكه با استفاده از تجربيات گذشته، كارى پختهتر و جالبتر صورت گيرد.
با اين كه گرفتاريهاى روز افزون به دلايلى كه مىدانيم مانع مهم اين راه بود، ولى فكر كردم تا عمرى باقى است، بايد اين كار را شروع كرد و على رغم مشكلات فراوان از خداوند بزرگ توفيق و از روح پر فتوح مولاى متقيان على (ع) بنده كامل و خالص و آبرومند خدا يارى بخواهيم، تصميم نهايى گرفته شد و شكل كار معيّن گشت و بعضى از ياران قديم تفسير نمونه و گروهى از دوستان تازه نفس قول دادند كه تا سر حدّ توان همكارى و كمك كنند تا شرح و تفسيرى تازه بر نهج البلاغه نوشته شود كه ناظر به مسائل روز و نيازهاى عصر و حلّ مشكلات فكرى و اجتماعى باشد و علاوه بر استفاده از افكار مفسّران و شارحان پيشين